Τέταρτη μέρα στον Γενάρη που, όπως διαβάζουμε στο εξαίρετο sarantakos.wordpress.com έχει, όπως και όλοι οι μήνες, ρωμαϊκή ετυμολογία. Είναι ο μήνας ο αφιερωμένος στον θεό Ιανό (Janus), που τον είχαν σε μεγάλη εκτίμηση οι Ρωμαίοι. Το παλιο ρωμαϊκό (σεληνιακό) ημερολόγιο άρχιζε τον μήνα Μάρτιο.
Ο Ιούλιος Καίσαρας, όταν καθιέρωσε το ιουλιανό ημερολόγιο που φέρει το όνομά του, μετέφερε την αρχη του χρόνου στον Ιανουάριο και από τότε υπάρχει η ανακολουθία με τα ονόματα των μηνών από τον Σεπτέμβριο ως τον Δεκέμβριο, που αντιστοιχούσαν στον έβδομο έως δέκατο μήνα και ξαφνικά βρέθηκαν στην ένατη έως δωδέκατη θέση. Τον υποδεχόμαστε τον καινούργιο μήνα με το μηνολόγιο, πάντα από τον Νίκο Σαραντάκο, εμπλουτισμένο με μια προσωπική πινελιά: την υπενθύμιση της ημερομηνίας του θανάτου της μητέρας μου...
Πε 1
Της πρασίνης τσόχας (της σχισθείσης εν Αβάνα). Και Μάρκου Μέσκου τελευτή.
Πα 2
Έναρξις αγώνος ανυπακοής και μη βίας υπό Μαχάτμα Γκάντι
Σα 3
† Κοίμησις Αλεξάνδρου Παπαδιαμάντη, συγγραφέως των ταπεινών
Κυ 4
† Νικολάου Γύζη τελευτή
Δε 5
Γενέσιον Σωκράτους του φιλοσόφου
Τρ 6
Εφεύρεσις τηλεγράφου υπό Μορς
Τε 7
Ανακάλυψις των δορυφόρων του Διός υπό Γαλιλαίου
Πε 8
† Γαλιλαίου τελευτή και Ναπολέοντος Λαπαθιώτη αυτοκτονία και Νικολάου Τεμπονέρα αναίρεσις
Πα 9
† Θεοφίλου Καΐρη του μεγάλου διδασκάλου τελευτή
Σα 10
Νίκη Θρασυβούλου κατά των τριάκοντα τυράννων
Κυ 11
Γενέσιον Νικολάου Καββαδία του μαρκονιστή και αυτοκτονία Ααρών Σβαρτς του διαδικτυομάρτυρος
Δε 12
Γενέσιον Σπυρίδωνος Λούη του μαραθωνοδρόμου
Τρ 13
Το «Κατηγορώ» του Αιμιλίου Ζολά
Τε 14
Της Αλκυόνης· και τελευτή Γρηγορίου Ξενοπούλου του Ζακυνθίου, θανή της μητέρα μου Ανθοδέσμης
Πε 15
Γενέσιον Ιωάννου Ποκελέν ή Μολιέρου, ηθοποιού και συγγραφέως
Πα 16
† Ευστρατίου Αναστασέλλη του σκωπτικού
Σα 17
Γενέσιον Βενιαμίν Φραγκλίνου
Κυ 18
Γενέσιον και τελευτή Βασιλείου Τσιτσάνη, λαϊκού μουσουργού
Δε 19
Γενέσιον Εδγάρδου Άλλαν Πόε
Τρ 20
† Κοίμησις Χρήστου Καπράλου
Τε 21
Των τριών Λάμδα
Πε 22
Γενέσιον Λόρδου Βύρωνος, του φιλέλληνος ποιητού
Πα 23
Γενέσιον Αντωνίου Γκράμσι
Σα 24
† Αμεδαίου Μοντιλιάνι
Κυ 25
Γενέσιον Γεωργίου Ζαμπέτα, του μεγάλου διασκεδαστού και θανή Θεοδώρου Αγγελόπουλου επί των επάλξεων
Δε 26
Του Ολοκαυτώματος
Τρ 27
† Κοίμησις Ιωσήφ Βέρντι
Τε 28
† Κοίμησις Θεοδώρου Δοστογέφσκι
Πε 29
† Θανή Αλεξάνδρου Πούσκιν, του ποιητού
Πα 30
† Μεθοδίου Ανθρακίτου, του διαφωτιστού
Σα 31
† Αλεξάνδρου Υψηλάντου τελευτή
Για να υποδεχτούμε τον πρώτο μήνα του χρόνου, να ένα τραγούδι του Ορφέα Περίδη σε στίχους του μεγάλου ποιητή Θοδωρή Γκώνη. Με τη φωνή του Μανώλη Λιδάκη, που έφυγε στην χρονιά που μόλις άλλαξε...Λέγεται "Ο μικρός μου αδερφός" και είναι από το δίσκο "Ο ήλιος του Γενάρη" (1988)...
Με τη ζωντάνια του λόγου της, τη βαθιά της γνώση και την παραστατικότητά της, η Μαρία Ευθυμίου έδωσε άλλη μια, πεντάωρη αυτή τη φορά διάλεξη και μίλησε για την ιστορική συνέχεια του ελληνισμού, από το μυκηναϊκό πολιτισμό ως τη σύγχρονη εποχή, θυμίζοντας πόσα μας ενώνουν. Τόνισε τις πολιτισμικές, πολιτικές, οικονομικές και στρατιωτικές πλευρές της πορείας των Ελλήνων μέσα στο χρόνο. Στην αίθουσα «Ζακλίν ντε Ρομιγί» του Υπαυργείου Παιδείας....
Στην τέταρτη μέρα του Νοέμβρη, ας προϋπαντήσουμε τον νέο μήνα με το μηνολόγιό του, από τον Νίκο Σαραντάκο.
Ο Νοέμβριος ή Νοέμβρης είναι ο ενδέκατος μήνας του ημερολογίου μας, παρόλο που το όνομά του παραπέμπει ολοφάνερα στον αριθμό εννιά, novem. Ο Νοέμβρης είναι από τους μήνες που έχουν δικό τους ουσιαστικό που μνημειώνει κάποιο σημαντικό γεγονός -τα Νοεμβριανά. Δεν πρόκειται για την εξέγερση του Πολυτεχνείου και την καταστολή της το 1973, αλλά για τις πολύνεκρες συγκρούσεις του Νοεμβρίου 1916, όταν, επί εθνικού διχασμού, στρατεύματα της Αντάντ έκαναν απόβαση στην Αθήνα, ήρθαν σε σύγκρουση με τους επίστρατους και υποχώρησαν αφήνοντας πίσω τους δεκάδες νεκρούς. Ακολούθησε πολυήμερο πογκρόμ των επιστράτων εναντίον βενιζελικών, κρητικών και προσφύγων, με αρκετούς νεκρούς. Οι συγκρούσεις ξεκίνησαν στις 18 Νοεμβρίου 1916 με το παλιό ημερολόγιο, δηλαδή 1 Δεκεμβρίου με το νέο ημερολόγιο που ίσχυε ήδη στις δυτικές χώρες -οπότε, στην ξένη βιβλιογραφία αναφέρονται με αυτή την ημερομηνία, αλλά βέβαια εμείς δεν μπορούμε να τα πούμε Δεκεμβριανά γιατί έχουμε ήδη άλλα, πολύ πιο πολύνεκρα. Πάντως, στη γαλλική βιβλιογραφία τα Νοεμβριανά του 1916 αναφέρονται καμιά φορά ως Vêpres grecques, ελληνικός εσπερινός, υπαινιγμός για τον «σικελικό εσπερινό» του 1282.
Ας γυρίσουμε στα δικά μας, όμως με το μηνολόγιο του Νοέμβρη, πάντα από το εξαιρετικό ιστολόγιο sarantakos.wordpress.com...
Σα 1
Των Αγίων Αναργύρων – Ημέρα πατάξεως της δωροδοκίας – Διεθνής ημέρα βεγκανισμού
Κυ 2
Θαλού, Αναξιμένους και Αναξιμάνδρου των Μιλησίων φιλοσόφων, Οδυσσέως Ελύτη και Νικοκύρη γενέθλια
Δε 3
† Ανδρέου Κάλβου του ασυμβιβάστου
Τρ 4
† Κοίμησις Αυγούστου Ροντέν
Τε 5
† Γεωργίου Πλήθωνος Γεμιστού
Πε 6
Θανή Μαρίας Ιορδανίδου, εγγονής της Λωξάντρας
Πα 7
Της δευτέρας προς τον ουρανόν εφόδου
Σα 8
Των εν ερημίαις και όρεσιν αγωνισθέντων
Κυ 9
† Έκτορος Κακναβάτου
Δε 10
† Αρθούρου Ρεμπώ
Τρ 11
Σαπφούς και Αλκαίου των Λεσβίων ποιητών -και Ιωάννη Ρίτσου τελευτή
Τε 12
† Τελευτή Τέλλου Άγρα
Πε 13
Γενέσιον Ρόμπερτ Λούις Στήβενσον
Πα 14
Επικούρου του Ελευθερωτού των ανθρώπων εκ του φόβου
Σα 15
Της «Ελληνικής Νομαρχίας»· και Λουκρητίας της στιχουργού γενέσιον.
Κυ 16
Διεθνής ημέρα κατά της μισαλλοδοξίας – Βολταίρου του φιλοσόφου
Δε 17
Των εν Πολυτεχνείω αναιρεθέντων
Τρ 18
Πυθέου του Μασσαλιώτου και θαλασσοπόρου
Τε 19
Διγενή του Ακρίτα
Πε 20
Παγκόσμια ημέρα των δικαιωμάτων των παιδίων· και Χρόνη Μίσσιου τελευτή
Πα 21
Πρώτη ανύψωσις επηνδρωμένου αεροστάτου
Σα 22
Μαρτύριον Ιωάννας της Λωρραίνης και τελευτή Αναργύρου Κουνάδη του συνθέτου. Και πρώτη έκδοσις της Καταγωγής των ειδών του Δαρβίνου.
Κυ 23
Φρίξου και Έλλης
Δε 24
† Εμπεδοκλέους του Ακραγαντίνου εις Αίτναν κατάβασις
Τρ 25
Της Εθνικής Αντιστάσεως. Και της θεωρίας της σχετικότητος δημοσίευσις.
Τε 26
Μαρτύριον Υπατίας, του αχράντου άστρου της σοφής παιδεύσεως
Πε 27
†Τεύκρου Ανθία και των συριγμών του αλήτου
Πα 28
Είσπλους Μαγελάνου εις τον Ειρηνικόν ωκεανόν
Σα 29
Διεθνής ημέρα αλληλεγγύης προς τον παλαιστινιακόν λαόν
Κυ 30
Ανδρέου Λασκαράτου
Για να ανταμώσουμε τον καινούργιο μήνα μα ένα τραγούδι με την άφταστη φωνή του Τζίμη Πανούση. Με αρκετές αλληγορίες ...
Μπήκε πριν δώδεκα μέρες ο Οκτώβρης και να το μηνολόγιό του. Πάντα από το εξαίρετο https://sarantakos.wordpress.com...
Τε 1
Πρώτη κυκλοφορία του «Κεφαλαίου» υπό Καρόλου Μαρξ. Και η ανεξαρτησία της Κυπριακής Δημοκρατίας, Και θανή Αντωνίου Κοντογεωργίου, του μαέστρου των χορωδιών.
Πε 2
Θανή Αριστοτέλους του Σταγειρίτου και Μαχάτμα Γκάντη γενέσιον.
Πα 3
Φραγκίσκου της Ασίζης γέννησις. Και θανή Κατερίνας Γώγου.
Σα 4
Θάνατος Τζάνις Τζόπλιν και Γκλεν Γκουλντ
Κυ 5
Εκτόξευσις του Σπούτνικ Ι, του πρώτου τεχνητού δορυφόρου της Γης
Δε 6
Εφεύρεσις τηλεφωνίας υπό Αλεξάνδρου Γκράχαμ Μπελ και θάνατος του επανεφευρέτη της, Στιβ Τζομπς
Μπήκαμε χθες στον Σεπτέμβρη, στον ένατο μήνα του χρόνου, τον Τρυγητή, τον μήνα του πρώτου σχολικού κουδουνιού. Όπως διαβάζουμε στο θαυμάσιο sarantakos.wordpress.com,
ο Σεπτέμβρης είναι ο μήνας που ανοίγουν τα σχολεία και αρχίζει η νέα ακαδημαϊκή χρονιά, που επιστρέφει ο κόσμος από τις διακοπές, που αρχίζουν ξανά τα πρωταθλήματα στα διάφορα σπορ. Επίσης, ακόμα βλέπει κανείς το “ραντεβού τον Σεπτέμβρη” των παλιότερων χειμερινών κινηματογράφων, παρόλο που εδώ και καιρό οι πιο πολλοί συνεχίζουν ολοχρονίς τη λειτουργία τους. Με δυο λόγια, ο Σεπτέμβρης είναι ο μήνας ενός νέου ξεκινήματος. Να και το μηνολόγιο του καινούργιου μήνα:
Δε 1
Θανή Ασημάκη Πανσέληνου, ποιητού και απομνημονευματογράφου
Τρ 2
† Κωνσταντίνου Κανάρη του πυρπολητού και γέννησις Ανδρέου Εμπειρίκου του υπερρεαλιστού. Και κοίμησις παπα-Στρατή, της Αγκαλιάς της Λέσβου. Και κοίμησις Μίκη Θεοδωράκη του κοσμαγάπητου. Kαι του ολοκαυτώματος του Χορτιάτη.
Τε 3
Ιωάννου Μακρυγιάννη συγγραφέως και αγωνιστού
Πε 4
Πρώτη έκδοσις της «Παπίσσης Ιωάννης» υπό Εμμανουήλ Ροΐδου
Πα 5
Αρχιλόχου του Παρίου και θανή Νίκου Νικολαΐδη του σκηνοθέτη
Σα 6
Τα Σεπτεμβριανά της Πόλης
Κυ 7
Αρτέμιδος και Ενυαλίου
Δε 8
† Ρώμου Φιλύρα του κατηραμένου ποιητού
Τρ 9
Γενέσιον Μιχαήλ Θερβάντες
Τε 10
† Κώστα Κάππου του ασυμβιβάστου αγωνιστού
Πε 11
† Ανατροπή και φόνος Σαλβατόρ Αλλιέντε
Πα 12
Γενέσιον Μαυρικίου Σεβαλιέ
Σα 13
† Δάντου Αλιγκέρι
Κυ 14
Ίδρυσις της Φιλικής Εταιρείας και θανή Μ. Καραγάτση και Στέλιου Καζαντζίδη
Δε 15
Ανακάλυψις της πενικιλίνης υπό Φλέμιγκ
Τρ 16
† Κοίμησις Μαρίας Κάλλας, της αξεπέραστης ντίβας (1977)
Τε 17
† Μάνου Λοΐζου του γλυκύτατου μελωδού
Πε 18
Έναρξις Μεγάλων Μυστηρίων εν Ελευσίνι. Και δολοφονία Παύλου Φύσσα υπό των χρυσαβγιτών
Πα 19
† Κοίμησις Νικολάου Σκαλκώτα του μουσουργού (1949) και αυτοπυρπόλησις Κωνσταντίνου Γεωργάκη, φοιτητού εν Ιταλία (1970)