Σχετικά με το ΠΔ 152/2013 για την αξιολόγηση των εκπαιδευτικών...

Η ιεραρχική («από τα πάνω προς τα κάτω») αξιολόγηση των εκπαιδευτικών αποτελεί ένα από τα βασικά συστατικά στοιχεία των διαφόρων μειγμάτων των νεοφιλελεύθερων και νεοσυντηρητικών πολιτικών για την εκπαίδευση οι οποίες σταδιακά κυριάρχησαν διεθνώς από τη δεκαετία του 1970 και μετά. Δεν θα ασχοληθούμε εδώ αναλυτικά με τα γενικά πολιτικά δόγματα του νεοφιλελευθερισμού (όπως η πολυθρύλητη «σοφία της αγοράς»). Θα περιοριστούμε σε μια απαρίθμηση ορισμένων σημαντικών συστατικών των νεοφιλελεύθερων και νεοσυντηρητικών πολιτικών στην εκπαίδευση.

Τέτοια συστατικά, τα οποία συνδέονται άμεσα ή έμμεσα με την ιεραρχική αξιολόγηση των εκπαιδευτικών είναι α) η συκοφάντηση της δημόσιας εκπαίδευσης ως σπάταλης, γραφειοκρατικής, υπεύθυνης για τη διόγκωση της ανεργίας, εξισωτικής και αναξιοκρατικής, καθώς και των εκπαιδευτικών ως ιδιοτελών και οκνηρών, β) η «επιστροφή» (δηλαδή η έμφαση) στα λεγόμενα βασικά μαθήματα (γλώσσα, μαθηματικά) και σε όσα παρέχουν δεξιότητες για την αγορά εργασίας (π.χ. ηλεκτρονικοί υπολογιστές), με αποτέλεσμα την υποβάθμιση εκείνων των μαθημάτων που έχουν ανθρωπιστικό, καλλιτεχνικό και κοινωνικό περιεχόμενο, γ) η δραστική περικοπή των δαπανών για τη δημόσια εκπαίδευση και η προώθηση – πριμοδότηση της ιδιωτικής, δ) η άμεση διείσδυση επιχειρήσεων σε τομείς της δημόσιας εκπαίδευσης και η εφαρμογή των ιδιωτικοοικονομικών κριτηρίων στη διοίκησή της και ε) η επιλογή σχολείου από τους γονείς στη βάση καταλόγων επιδόσεων των σχολείων οι οποίοι συντάσσονται κυρίως με βάση τα αποτελέσματα των μαθητών σε πανεθνικές εξετάσεις.

Η εφαρμογή τέτοιων μειγμάτων νεοφιλελεύθερων και νεοσυντηρητικών εκπαιδευτικών πολιτικών έχει κυρίως αγγλοσαξονική προέλευση. Δημιούργησε μια τεράστια βιομηχανία παγκόσμιων διαστάσεων στην οποία πρωταγωνιστούν διεθνείς οργανισμοί όπως ο Ο.Ο.Σ.Α. και επιχειρήσεις (πολυεθνικές και εθνικές). Τα κέρδη για τις επιχειρήσεις είναι τεράστια, ιδιαίτερα στον τομέα της αξιολόγησης, είτε πρόκειται για αξιολογήσεις μαθητών είτε πρόκειται για αξιολογήσεις εκπαιδευτικών και θεσμών (σχολείων, πανεπιστημίων κ.α.). Όμως, οι υποστηρικτές των νεοφιλελεύθερων και νεοσυντηρητικών πολιτικών σπανίως μιλούν για τα αποτελέσματά τους, παρ’ όλο που στο λεξιλόγιό τους η έννοια της αποτελεσματικότητας κατέχει περίοπτη θέση.

Η σιωπή αυτή δεν είναι δύσκολο να ερμηνευτεί. Πολλές μελέτες έχουν δείξει τα καταστροφικά αποτελέσματα αυτών των πολιτικών για τη μεγάλη πλειονότητα των εκπαιδευτικών: πτώση του ηθικού τους, πρόωρη εγκατάλειψη του επαγγέλματος, αύξηση των ωρών εργασίας, μειώσεις μισθών, απολύσεις, επέκταση των ελαστικών σχέσεων εργασίας, επιδείνωση των συνθηκών εντός των οποίων διεξάγεται η διδασκαλία. Όσο για τη μεγάλη πλειονότητα των μαθητών, τα αποτελέσματα είναι αναλόγως αρνητικά: αντιμετώπισή τους ως εμπορεύματα, εμπέδωση των άτυπων διακρίσεων εναντίον των μαθητών με χαμηλές επιδόσεις από τη μεριά των διευθύνσεων για να μη βρεθούν τα σχολεία τους στην κατηγορία των αποτυχημένων που κλείνουν ή ιδιωτικοποιούνται, τυποποίηση και συντηρητικοποίηση των παιδαγωγικών πρακτικών με στόχο την προσαρμογή τους στις απαιτήσεις των πανεθνικών εξετάσεων, πτώση ή στασιμότητα των μαθητικών επιδόσεων σε μακροχρόνια βάση.       

Στη χώρα μας, το Προεδρικό Διάταγμα 152/2013 εντάσσεται στη γενικότερη νεοφιλελεύθερης έμπνευσης κυβερνητική εκπαιδευτική πολιτική των σαρωτικών περικοπών των λειτουργικών δαπανών και των συγχωνεύσεων των σχολικών μονάδων, των ελάχιστων διορισμών, των διαθεσιμοτήτων και των απολύσεων, της εξάλειψης της επιμόρφωσης και της μετεκπαίδευσης, της ενοχοποίησης των εκπαιδευτικών μέσω του νέου πειθαρχικού δικαίου και της οικονομικής υποβάθμισής τους, ιδιαίτερα των νέων. 

Το Προεδρικό Διάταγμα συμπληρώνει ένα σύνολο κυβερνητικών μέτρων που δεν προωθεί την αναβάθμιση της παιδείας, αλλά την υποβάθμισή της. Η ατομική ιεραρχική αξιολόγηση των εκπαιδευτικών, συνδεόμενη με τη μισθολογική τους εξέλιξη προσλαμβάνει ένα σαφή τιμωρητικό χαρακτήρα και εάν εφαρμοστεί θα οδηγήσει σε εκπαιδευτικούς πολλών κατηγοριών, με σημαντικό μέρος τους να κινδυνεύει άμεσα με απόλυση. Η σύνδεση της ατομικής αξιολόγησης των εκπαιδευτικών με τις επιδόσεις των μαθητών παραγνωρίζει κρίσιμους παράγοντες που διαμορφώνουν τις τελευταίες σε σημαντικό βαθμό, όπως η κοινωνικοοικονομική – μορφωτική προέλευση των μαθητών. Η κατάταξη των εκπαιδευτικών σε κατηγορίες με βάση μια ολιγόωρη παρακολούθηση της διδασκαλίας τους η οποία επιχειρεί να συνοψίσει το τριετές έργο τους, κάθε άλλο παρά αξιόπιστη είναι. Η κατάτμηση αυτού του έργου σε ένα πλήθος συχνά αλληλοεπικαλυπτόμενων και ασαφών κριτηρίων παραγνωρίζει την πολυπλοκότητα, τον ζωντανό και πολλές φορές απρόβλεπτο χαρακτήρα της διδασκαλίας, παρομοιάζοντάς την με μια μηχανιστική διαδικασία και με ένα μετρήσιμο τεχνικό μέγεθος.

Η εφαρμογή του Προεδρικού Διατάγματος δεν πρόκειται να συμβάλει στη βελτίωση της ποιότητας της εκπαίδευσης στη χώρα μας. Καθιερώνει διαδικασίες ελέγχου οι οποίες θέτουν σε προτεραιότητα τη διαχείριση έναντι του δημιουργικού χαρακτήρα και της ουσίας της διδασκαλίας. Υπονομεύει τη συλλογικότητα και τη συναδελφικότητα. Προωθεί τη συγκρότηση μιας πολυδάπανης γραφειοκρατίας με υψηλό κόστος χρημάτων και χρόνου. Με την επαναφορά του παρωχημένου και καταδικασμένου στη συλλογική συνείδηση των εκπαιδευτικών επιθεωρητισμού, το Προεδρικό Διάταγμα προωθεί τον ατομικισμό και τον ανταγωνισμό, την άκριτη υποταγή και το φόβο, τον αυταρχισμό και την αυθαιρεσία αντί για τις αξίες της δικαιοσύνης, της αλληλεγγύης και της ελευθερίας, αξίες ζωτικής σημασίας για μια δημοκρατική και ποιοτική εκπαίδευση όλων των παιδιών. Θέτει σοβαρότατα εμπόδια στις προσπάθειες των εκπαιδευτικών για να λειτουργεί το σχολείο ως συνεργατική κοινότητα, η οποία αποτιμά και προγραμματίζει συλλογικά το μορφωτικό έργο της μέσα από γνήσιες διαδικασίες διαλόγου.

Η παιδεία που αποσκοπεί στην ολόπλευρη και ολοκληρωμένη σωματική, γνωστική και ηθική ανάπτυξη των παιδιών με κατεύθυνση μια κοινωνία ελευθερίας, αλληλεγγύης, δικαιοσύνης και δημοκρατίας ασφυκτιά υπό τον ζυγό των αγγλοσαξονικής προέλευσης νεοφιλελεύθερων και νεοσυντηρητικών δογμάτων και των αντιγράφων των συνταγών με τις οποίες αυτά τα δόγματα εξειδικεύονται για να εφαρμοστούν. Το φθηνό σχολείο της αγοράς είναι εκείνο το σχολείο στο οποίο η μεγάλη πλειονότητα των εκπαιδευτικών και των μαθητών αντιμετωπίζονται ως εμπορεύματα και στερούνται δικαιωμάτων, το σχολείο όπου κυριαρχεί η ανασφάλεια, ο ασφυκτικός έλεγχος της ελευθερίας της σκέψης, ο φορμαλισμός, η αυτολογοκρισία, η αυθαιρεσία και η υποταγή στους εκάστοτε ισχυρούς. Στην έλευση αυτού του «νέου» σχολείου το οποίο προωθείται με αυταρχικό τρόπο μέσω (και) της ιεραρχικής αξιολόγησης των εκπαιδευτικών, ενός σχολείου που έχει στραμμένο το βλέμμα του σε σκοτεινές περιόδους του παρελθόντος, η συναίνεση ή η αδιαφορία των παιδαγωγών μπορεί να αποτελέσει ένα λάθος με ολέθριες συνέπειες. Του Γ. Γρόλλιου, Καθηγητή Αριστοτελείου Παν/μίου Θεσσαλονίκης, Γεν. Γραμματέα Παιδαγωγικής εταιρείας Ελλάδος

Εθιζόμαστε στην κοινοτοπία του θανάτου...δυστυχώς...

Γράφει ο Δημ. Χριστόπουλος, και πώς να διαφωνήσει κανείς;H ελληνική κοινή γνώμη αρχίζει να εθίζεται στην κοινοτοπία του θανάτου. Όπως μαθαίνει για τα παιδιά που πεθαίνουν από την πείνα στην Αφρική, τους νεκρούς από τις εκρήξεις στο Πακιστάν και το Ιράκ, τους  νεκρούς παντού εκεί όπου ο απρόσμενος θάνατος είναι κομμάτι της καθημερινότητας.  Εκεί που το δυστύχημα παύει να είναι είδηση.  

Η Ελλάδα πάει να μπει για τα καλά πλέον στον χάρτη των κρατών όπου ο θάνατος δεν εκπλήσσει.  Ξεθωριάζει σαν είδηση. Δεν θυμώνει. Δεν ανησυχεί. Δεν στενοχωρεί. Δεν κινητοποιεί. Ο θάνατος των μεταναστών, αυτός ο θάνατος, γίνεται ρουτίνα. Δεν χρειάζονται καν δολοφονίες, όπως είχε ζητήσει ο κ. Θανάσης Πλεύρης…  Η «φύση» κάνει από μόνη της τη δουλειά της, όταν οι ελληνικές αρχές με κάθε μέσο και κάθε κόστος επαναπροωθούν και σπρώχνουν τους ανθρώπους πίσω, με απόλυτη επίγνωση της επικινδυνότητας αυτής της πρακτικής. Αυτό,  νομικά, ονομάζεται ενδεχόμενος δόλος: «Η πρόθεση του δράστη όταν αυτός προβλέπει το ενδεχόμενο αποτέλεσμα της πράξης του, δεν το επιδιώκει αλλά το αποδέχεται ή ελπίζει απλώς ότι δε θα συμβεί»…  

Δεν ξέρω ακόμη, και ούτε είμαι βέβαιος αν τελικά θα μάθουμε τι έγινε ακριβώς στο Αιγαίο στην τελευταία τραγική ιστορία της Σάμου. Έχω φτάσει στο σημείο όμως να πιστεύω ότι δεν έχει  πλέον και τόση σημασία. Διότι όσο η συζήτηση περιορίζεται στις υποκειμενικές ποινικές ευθύνες στελεχών του Ελληνικού Λιμενικού, τόσο χάνουμε το κρίσιμο. Το δάσος. Και το δάσος εδώ είναι ότι συνειδητά η ελληνική πολιτεία, υπό την ανοχή της Ευρωπαϊκής Ένωσης, έχει πάρει τις αποφάσεις της σε σχέση με τους ανθρώπους αυτούς.

Εκθέτοντας τους ανθρώπους που έρχονται στον κίνδυνο πνιγμού, τους θέτουμε ενώπιον του διλήμματος αν αξίζει να το δοκιμάσουν. Αυτό μας το λένε πλέον με παρρησία αρμόδια χείλη. Είτε πρόκειται για το χάλι των κέντρων κράτησης είτε για την εξευτελιστική μεταχείριση από τις αστυνομικές αρχές είτε, τέλος, ακόμη πιο τρομακτικά και πειστικά, για τον  κίνδυνο να περάσεις το Αιγαίο με ένα παιδί αγκαλιά σε ένα σαπιοκάραβο στα μποφόρια, το μήνυμα είναι το ίδιο: «Μην το τολμήσεις. Δεν θα σου φταίμε εμείς, αν ζήσεις σε νέα κόλαση ή αν, απλώς, πνιγείς».

Η Ευρωπαϊκή Ένωση ήθελε να φτιάξει στην Ελλάδα ένα «σταθμό πρώτων βοηθειών» για τους μετανάστες. Για τον λόγο αυτό τη χρηματοδοτεί. Σκοπός του σταθμού αυτού είναι να μην μπορούν οι άνθρωποι να περάσουν στο κυριλέ «ευρωπαϊκό νοσοκομείο» του Βορρά. Η Ελλάδα, με τη σειρά της,  δεν θέλει να γίνει σταθμός πρώτων βοηθειών, και για τον λόγο αυτό έχει μετατραπεί σε νεκροτομείο μεταναστών. Τόσο κυνικά. Σταδιακά, οι υπόλοιποι ευρωπαίοι εταίροι  πείθονται, με τα πολλά, ότι τελικώς εδώ δεν χωρατεύουμε. Και αρχίζουν  και υιοθετούν την ελληνική λογική του «όσο χειρότερα για τους μετανάστες, τόσο καλύτερα για εμάς». Διότι, σε τελευταία ανάλυση, και η Ε.Ε. που θέλει να εμφανίζει «πάνω απ’ όλα τον άνθρωπο» –τρομάρα της– μια χαρά βολεύεται με αυτή τη λογική. Αυτήν, εξάλλου, είχε υιοθετήσει σε διμερή συμφωνία ο Καντάφι με τον Μπερλουσκόνι πριν κάμποσα χρόνια: «Κρατήστε τους με κάθε κόστος μακριά από μας»…  

Θα εκδοθούν φυσικά ανακοινωθέντα για τον χαμό τόσων ανθρώπων στη Σάμο… Και την ερχόμενη φορά θα εκδοθούν… Και ξανά και ξανά. Όσο όμως συνηθίζουμε το «πνιγείτε!»  για τους μετανάστες τόσο γινόμαστε το φόντο αυτής της θλιβερής εικόνας. Απλώς, αυτό που δεν έχουμε καταλάβει ακόμη είναι ότι όσο εξοικειωνόμαστε με το κυριολεκτικό «πνίξου» στους ανθρώπους αυτούς, τόσο θα ανεχόμαστε και το μεταφορικό «άι πνίξου» σε μας. Το «άει πνίξου» ενός κράτους χωρίς καμία κοινωνική ευθύνη:  

• Θέλεις να μορφωθείς;  Ευχαρίστως, αν τα καταφέρεις εσύ.

• Θέλεις να γιατρευτείς; Ευχαρίστως, αν το αντέχει η τσέπη σου.

• Θέλεις δουλειά ; Ευχαρίστως, ψάξε βρες.

• Θέλεις να φύγεις; Πήγαινε όπου θέλεις.

Κοινώς: Άι πνίξου!

"Κάποτε υπήρχε ελεύθερη πρόσβαση..." θα λέμε...

Το αγαπημένο Τραπεζάκι Ένα βήμα πριν την οριστική ιδιωτικοποίηση των παραλιών βρίσκεται η κυβέρνηση με το νομοσχέδιο που προωθεί το υπουργείο Οικονομικών και το οποίο βρίσκεται ήδη σε δημόσια διαβούλευση.

Η εκδίκηση της ξαπλώστρας

Με το σχέδιο νόμου αίρονται όλοι οι περιορισμοί που υπήρχαν ώστε να εξασφαλίζεται η απρόσκοπτη πρόσβαση των πολιτών στις παραλίες και ανοίγει ο δρόμος για την χωρίς όρους οικονομική τους εκμετάλλευση.

Με το προηγούμενο καθεστώς, το οποίο η ίδια κυβέρνηση είχε φροντίσει από την αρχή της θητείας της να προσαρμόσει στις ορέξεις των επιχειρηματιών, είχαν ήδη μειωθεί οι περιορισμοί στην κατάληψη των παραλιών από ξαπλώστρες, θαλάσσια σπορ, καντίνες κ.λπ. σε σχέση με τα προηγούμενα χρόνια.

Με το νέο σχέδιο νόμου όμως το υπουργείο φαίνεται πως ξεπέρασε και τον ίδιο τον εαυτό του.

Ακόμη και οι ανεπαρκείς περιορισμοί που είχαν απομείνει όπως το μέγιστο μήκος 500 μέτρων που μπορούσαν να καταλαμβάνουν οι επιχειρήσεις, η υποχρεωτική ζώνη 100 μέτρων ελεύθερης πρόσβασης , η ελεύθερη ζώνη ακριβώς μπροστά από τη θάλασσα ώστε να εξασφαλίζεται η άνετη μετακίνηση των κολυμβητών, πλέον δεν αναφέρονται στο νέο σχέδιο νόμου.

Ταυτόχρονα αφαιρέθηκαν οι σαφείς αναφορές για την προστασία της ελεύθερης πρόσβασης των πολιτών στις παραλίες κάτι που δείχνει τις προθέσεις του υπουργείου και ανοίγει το δρόμο για την περιορισμένη και επί πληρωμή πρόσβαση σε αυτές.

Όταν οι επιχειρήσεις δεν έχουν όριο στο κομμάτι του αιγιαλού που μπορούν να χρησιμοποιήσουν είναι αυτονόητο ότι σε παραλίες-φιλέτα η δωρεάν πρόσβαση πολύ σύντομα θα αποτελέσει παρελθόν. Ξενοδοχεία, μπαρ, και γειτονικές στον αιγιαλό επιχειρήσεις, θα  μπορούν πλέον να εκμεταλλεύονται την παραλία με μόνο γνώμονα το κέρδος που μπορούν να αποκομίζουν, χωρίς μάλιστα να απαγορεύεται η παραχώρηση αποκλειστικής χρήσης αιγιαλού και παραλίας σε επιχειρήσεις.

Η δημόσια διαβούλευση

Να σημειωθεί ότι το σχέδιο νόμου είχε αρχικά μπει σε δημόσια διαβούλευση μέχρι τις 8 Μαΐου, όμως το υπουργείο απ' ότι φαίνεται βιάζεται ιδιαίτερα και γι' αυτό μείωσε τις ημέρες της διαβούλευσης, βάζοντας ως τελικό όριο τις 2 Μαΐου.

Η επιστολή Στουρνάρα

Αυτή είναι η επιστολή του υπουργού Οικονομικών με την οποία τέθηκε το σχέδιο νόμου σε δημόσια διαβούλευση:

Για την οριοθέτηση, διαχείριση και προστασία του αιγιαλού και της παραλίας ισχύει σήμερα ο ν. 2971/2001, ο οποίος ήταν εξ αρχής ιδιαίτερα γραφειοκρατικός και αναποτελεσματικός με αποτέλεσμα να έχει υποστεί ήδη πολλές τροποποιήσεις (κυρίως με τους νόμους 3057/02, 3105/03, 3153/03, 3207/03, 3270/04, 3468/06, 3851/10, 3978/11 και 3986/11).
Η οικονομική σημασία της παράκτιας ζώνης είναι τεράστια και απαιτείται να απελευθερωθούν οι τεράστιες δυνατότητες οικονομικής ανάπτυξης που παρέχει: Σύμφωνα με την κείμενη νομοθεσία για κάθε οικονομική δραστηριότητα στον αιγιαλό απαιτείται η οριοθέτησή του, ενώ υφίστανται παράλληλα αναιτιολόγητα πολύπλοκες διαδικασίες αδειοδοτήσεων, από πλείστες υπηρεσίες και φορείς του δημοσίου (Υπουργεία Οικονομικών, Περιβάλλοντος, Πολιτισμού, Ναυτιλίας, Εθνικής Άμυνας κ.λ.π.) οι οποίες καθυστερούν για χρόνια κάθε επένδυση που απαιτεί την κατασκευή έργου (προβλήτας λ.χ.) στον αιγιαλό ή ακόμα και την απλή παραχώρηση της χρήσης αιγιαλού για τουριστική αξιοποίηση.
Επομένως, επιδίωξη του προτεινόμενου σχεδίου νόμου είναι, εκτός από την συνολική οριοθέτηση του αιγιαλού, που απλουστεύει από μόνη της τις διαδικασίες αξιοποίησης, η περαιτέρω απλούστευση των διαδικασιών διαχείρισης και αξιοποίησης των παράκτιων, παραλίμνιων και παραποτάμιων κοινοχρήστων εκτάσεων, της έκδοσης των αδειών παραχώρησης της χρήσης για την οικονομική αξιοποίηση των κοινοχρήστων πραγμάτων, καθώς και της εκτέλεσης έργων αναγκαίων για την εθνική οικονομία, με σεβασμό στο ευαίσθητο περιβάλλον της παράκτιας ζώνης και με διασφάλιση στον απαραίτητο βαθμό της κοινής χρήσης.
Ειδικότερα, με τις υπό κρίση ρυθμίσεις επιδιώκεται:
• Η άμεση και συνολική οριοθέτηση του αιγιαλού στα υπόβαθρα της εταιρείας ΚΤΗΜΑΤΟΛΟΓΙΟ ΑΕ, δεδομένου ότι μέχρι σήμερα έχει οριοθετηθεί αποσπασματικά μόνο ποσοστό 8% της συνολικής ζώνης των αιγιαλών της χώρας.
• Η καθιέρωση μιας νέας αντίληψης για την δημοσιότητα των στοιχείων που απεικονίζουν και οριοθετούν την παράκτια ζώνη, με την διαρκή ανάρτηση αυτών σε διαδικτυακό τόπο και διαρκή ενημέρωση των αναρτημένων ψηφιακών υποβάθρων με τις νέες χαράξεις παραλίας, επαναχαράξεις αιγιαλών κ.λπ.
• Η αποσύνδεση της χάραξης της παραλίας από την χάραξη του αιγιαλού, με σκοπό την ευχερέστερη οικονομική αξιοποίηση ακινήτων που συνορεύουν ή εμπίπτουν στην παράκτια ζώνη.
• Ο συγκεκριμένος καθορισμός των λιμνών και ποταμών που διαθέτουν όχθη και παρόχθια ζώνη, δεδομένου ότι η υφιστάμενη μέχρι σήμερα έννοια των «πλευσίμων ποταμών» και «μεγάλων λιμνών» δημιουργεί πλείστα ζητήματα ερμηνείας.
• Η απλοποίηση και εκλογίκευση των διαδικασιών παραχώρησης της χρήσης αιγιαλού για οικονομική αξιοποίηση και εκτέλεση έργων.
• Η καθιέρωση αντικειμενικού συστήματος για τον καθορισμό του ανταλλάγματος της χρήσης των κοινόχρηστων πραγμάτων του νόμου.
• Η ενίσχυση της προστασίας του αιγιαλού και η απλοποίηση των διαδικασιών εφαρμογής των κανόνων προστασίας.
Στο ανωτέρω πλαίσιο, καλούνται οι πολίτες σε διαβούλευση, ώστε να καταθέσουν τις απόψεις τους μέχρι τις 02.05.2014 και ώρα 12:00, επί των υιοθετούμενων ρυθμίσεων και να υποβάλουν τυχόν προτάσεις για τη βελτίωσή τους.

Ο ΥΠΟΥΡΓΟΣ ΟΙΚΟΝΟΜΙΚΩΝ

ΓΙΑΝΝΗΣ ΣΤΟΥΡΝΑΡΑΣ

Πηγή:www.kefalonitikanea.gr

Τα σταφύλια της οργής (1940)

Τα σταφύλια της οργής (1940) από tvxorissinoraΤα «Σταφύλια της οργής», το αδιαμφισβήτητο αριστούργημα του Τζον Στάινμπεκ, είναι η ιστορία των ταπεινών και καταφρονεμένων της Αμερικής στα χρόνια της μεγάλης οικονομικής κρίσης, στις αρχές της δεκαετίας του 1930, αμέσως μετά το μεγάλο κραχ του 1929.

Με τις σοδειές τους κατεστραμμένες από παρατεταμένη ξηρασία και από θυελλώδεις ανέμους που κουβαλούσαν πυκνά σύννεφα από χώμα, ξεριζωμένοι από τα χωράφια τους λόγω της εισβολής των νέων καλλιεργητικών μεθόδων, χιλιάδες εξαθλιωμένοι αγρότες του αμερικανικού Νότου εγκαταλείπουν τις εστίες τους κατευθυνόμενοι προς τη Γη της Επαγγελίας, την Καλιφόρνια.

Τα «Σταφύλια της οργής», το αδιαμφισβήτητο αριστούργημα του Τζον Στάινμπεκ, είναι η ιστορία των ταπεινών και καταφρονεμένων της Αμερικής στα χρόνια της μεγάλης οικονομικής κρίσης, στις αρχές της δεκαετίας του 1930, αμέσως μετά το μεγάλο κραχ του 1929.

Με τα λιγοστά υπάρχοντά τους φορτωμένα σε σαραβαλιασμένα φορτηγάκια ζουν ένα ταξίδι ολωσδιόλου εφιαλτικό ελπίζοντας να βρουν δουλειά και ψωμί. Τις τύχες μιας από αυτές τις οικογένειες παρακολουθεί το βραβευμένο με πούλιτζερ μυθιστόρημα του Στάινμπεκ (1939) και η πιστή κινηματογραφική του μεταφορά ένα χρόνο μετά.

Για να αποδώσει όσο μπορούσε πιο ρεαλιστικά την εξιστόρησή του, ο συγγραφέαςέζησε για ένα διάστημα ανάμεσα στους εσωτερικούς μετανάστες, οι οποίοι, φθάνοντας στον προορισμό τους, δεν άργησαν να αντιληφθούν ότι τα πράγματα δεν ήταν όπως είχαν ελπίσει: τους περίμεναν η καχυποψία, η εχθρότητα, η αναδουλειά, η πείνα και η ανάλγητη συμπεριφορά των εργοδοτών και των εκπροσώπων του κράτους.

Το βιβλίο του Στάινμπεκ συζητήθηκε όσο κανένα άλλο στην εποχή του, με την ίδια ζέση επαινέθηκε και κατηγορήθηκε («ένα μάτσο ψέματα», «κομμουνιστική προπαγάνδα», κ.α.). Χαρακτηριστικά, εξαιτίας του γεγονότος ότι οι τράπεζες θεωρούσαν το μυθιστόρημα επικίνδυνα ανατρεπτικό, η εταιρία παραγωγής20th Century Fox γύρισε την ταινία με τον παραπλανητικό τίτλο «Λεωφόρος 66», το όνομα της κεντρικής λεωφόρου στις ΗΠΑ που οδηγεί στην Καλιφόρνια. Παρά τις πιέσεις, το βιβλίο διαβάστηκε ευρύτατα και εξακολουθεί να αποτελεί ένα από τα κλασικά αριστουργήματα της αμερικανικής αλλά και της παγκόσμιας λογοτεχνίας.

Δεν έχουμε τη δική μας ψυχή. Έχουμε ένα μέρος από μια μεγάλη ψυχή. Μια μεγάλη ψυχή που ανήκει σε όλους…

Θα βρίσκομαι παντού μέσα στο σκοτάδι. Θα βρίσκομαι εκεί όπου δίνουν μάχη για να φάνε οι πεινασμένοι. Θα βρίσκομαι εκεί όπου ο μπάτσος δέρνει τον ανήμπορο. Θα βρίσκομαι εκεί όπου οι άνθρωποι φωνάζουν επειδή είναι έξαλλοι και δεν αντέχουν άλλο.

Αλλά θα βρίσκομαι και εκεί όπου τα παιδιά γελούν επειδή πεινούν μα ξέρουν ότι το δείπνο τα περιμένει. Και θα βρίσκομαι εκεί όταν οι άνθρωποι θα τρώνε τους δικούς τους καρπούς και θα ζουν στα σπίτια που οι ίδιοι έφτιαξαν.

Θα βρίσκομαι εκεί…

Ο Χένρι Φόντα ήταν αυτός θα κατέγραφε στο πάνθεον της 7ης τέχνης τις παραπάνω φράσεις, υποδυόμενος τον κεντρικό ήρωα, Τομ Τζόουντ, στην κινηματογραφική μεταφορά του μυθιστορήματος. Ανάμεσα σε εξαιρετικές ερμηνείες αυτές που ξεχωριζουν ειναι του Χένρι Φόντα και της μητερας του στο φιλμ την οποία υποδύεται έξοχα η Τζέιν Ντάργουελ, κερδιζοντας ετσι και το όσκαρ.

Ο δημιουργικός εγκέφαλος της ταινίας, ωστόσο, ήταν ο σκηνοθέτης Τζoν Φορντ, ο οποίος κέρδισε το όσκαρ σκηνοθεσίας μετατρέποντας, με τη συνδρομή του οπερατέρ Γκρεγκ Τόλαντ, σε αξέχαστες εικόνες τις σελίδες του Στάινμπεκ.

Η σκηνοθετική ευφυΐα του ήταν η τολμηρή και άκρως αντιεμπορική ατμόσφαιρατης ταινίας μέσα από κάδρα της αμερικανικής φύσης στην απόλυτη μαυρίλα της: έρημες πεδιάδες, συννεφιασμένος ουρανός, λασπωμένοι δρόμοι. Μια προσέγγισή που διατήρησε στον υπέρτατο βαθμό το προνόμιο της εντιμότητας στην απεικόνιση των πραγματικών συνθηκών.

Τα «Σταφύλια της οργής» εξακολουθούν, ακόμη και σήμερα, να εντάσσονται σε πολλές λίστες των δέκα καλύτερων ταινιών στην ιστορία του αμερικανικού κινηματογράφου.

Σκηνοθεσία: John Ford
Παραγωγή: Darryl F. Zanuck, Nunnally Johnson
Σενάριο: Nunnally Johnson, βασισμένο στο μυθιστόρημα The Grapes of Wrath του John Steinbeck
Παίζουν: Henry Fonda, Jane Darwell, John Carradine, Shirley Mills, John Qualen, Eddie Quillan
Μουσική: Alfred Newman
Οπερατέρ: Gregg Toland
Μοντάζ: Robert L. SimpsonΠηγή:tvxorissinora (tvxs.gr)

Η φύση αγαπά να κρύβεται...

Ένα ουράνιο τόξο. Χάρμα οφθαλμών. Αλλά τι βλέπετε; Το τόξο ενός τέλειου κύκλου. Καθαρή γεωμετρία.

Σκεφτείτε πόσο σπάνια βλέπουμε γεωμετρικά σχήματα στη φύση. Τα ποτάμια δεν ρέουν στην ευθεία. Η φύση δείχνει απρόθυμη να σχεδιάσει ίσιες γραμμές. Κύκλοι; Ο ήλιος και το φεγγάρι. Κοιτάζω έξω από το παράθυρό μου στον ορίζοντα,  τη γη, τη θάλασσα και τον ουρανό, και δεν βλέπω ούτε ένα σχήμα ή μια γραμμή που να μπορούμε να την συναντήσουμε  σ' ένα βιβλίο γεωμετρίας.

Στον διάλογο Τίμαιος, ο Πλάτων υποστήριξε ότι πίσω από την προδήλως μη  γεωμετρική δομή της φύσης, υπάρχει ένας κρυμμένος κόσμος από γεωμετρικά σχήματα. Ήταν μια διορατική άποψη, αλλά δεν οδήγησε πουθενά εκείνη την εποχή. Ο Κέπλερ προσπάθησε να υπολογίσει την απόσταση των πλανητών με  πλατωνικά στερεά - σφαίρες, κύβους, τετράεδρα, κ.λπ. - αλλά κατέληξε σαν ένα κυνήγι μαγισσών. Όταν ο Γαλιλαίος κύλησε μπάλες σε κεκλιμένα επίπεδα για να μετρήσει αποστάσεις και χρόνους, μια παραβολή 'έκλεισε' το μάτι στα δεδομένα του. Ο Πλάτωνας είχε δίκιο! Και δεν πέρασε πολύς καιρός ώστε οι μαθηματικές κανονικότητες να αρχίσουν να εμφανίζονται παντού. Το βιβλίο της φύσης είναι πραγματικά γραμμένο στη γλώσσα των μαθηματικών.

Αλλά πόσο καλά κρύβει αυτό το μυστικό της η  φύση. Κοιτάζω έξω από το παράθυρο και δεν βλέπω κάτι που να υπονοεί αυτή την πραγματικότητα. Όμως, στη συνέχεια εμφανίζεται το ουράνιο τόξο ...

antikleidi.com

Τώρα που η Πρωτομαγιά πέρασε...

Του Ν. Μπογιόπουλου Τίποτα δεν χαρίστηκε. Το δικαίωμα του ανθρώπου να δουλεύει για να ζει και όχι να ζει για να δουλεύει. Το 8ωρο και το δικαίωμα στην ξεκούραση και στον ελεύθερο χρόνο. Το δικαίωμα για μόνιμη, σταθερή, δημιουργική και αξιοπρεπώς αμειβόμενη εργασία. Οι Συλλογικές Συμβάσεις, το δικαίωμα της κοινωνικής ασφάλισης, η άδεια, η συνδικαλιστική ελευθερία στους χώρους δουλειάς.

   Τίποτα απ’ όλα όσα κατακτήθηκαν εδώ και ενάμιση αιώνα και που σήμερα ο καπιταλισμός τα παίρνει πίσω με «τόκο», δεν χαρίστηκε. Είναι ποτισμένο με αμέτρητο μόχθο, ιδρώτα και αίμα. Τίποτα δεν θα επιστραφεί από μόνο του. Ο,τι κερδήθηκε κι ό,τι χάθηκε, ό,τι κλάπηκε κι ό,τι «επιστραφεί», θα έχει πάνω του την ίδια σφραγίδα: Τη σφραγίδα της θυσίας, της αγωνίας, της ενότητας των εκατομμυρίων εργαζομένων.

   Τίποτα απ΄ όλα όσα έμειναν ανεκπλήρωτα και που σήμερα οι «δουλοκτήτες» τα παρουσιάζουν σαν «αδύνατα», δεν θα χαριστεί. Θα είναι ο καρπός μιας αδιάκοπης σποράς αγώνων. Των αγώνων ώστε το νόμιμο και το ηθικό να συμπορευτεί με το δίκιο του εργάτη. Αυτή είναι η μόνη προοπτική που πάνω της μπορεί να φυτρώσει η ελπίδα για τον λαό - εργάτη.

    Αν ο λαός παραιτηθεί από αυτή την προοπτική, τότε από την εξέγερση του Σικάγου, από τη ματωμένη Κυριακή του 1905 στη Ρωσία, από τον Μάη του ’36 και τον «Επιτάφιο» του Ρίτσου, από τον τοίχο της Καισαριανής την Πρωτομαγιά του ’44, θα έχουν απομείνει μόνο οι αγχόνες των εκμεταλλευτών. 

   Η Πρωτομαγιά  δεν είναι απλώς ημέρα μνήμης. Είναι ημέρα υπόμνησης των δυο δρόμων: Ο ένας (σσ: «μονόδρομο» τον αποκαλούν οι μηχανοδηγοί του «οδοστρωτήρα») είναι ο δρόμος εκείνων που γυρίζουν τη ζωή του λαού δύο αιώνες πίσω. Εκείνων που αποφάσισαν να μετατρέψουν την Ελλάδα σε εργαστήριο αγριανθρωπισμού για την εφαρμογή της πιο στυγνής πολιτικής που προσθέτει βάρη, πολλαπλασιάζει τα βάσανα, αφαιρεί δικαιώματα, διαιρεί την κοινωνία.

   Ο άλλος δρόμος – λένε οι μηχανοδηγοί του «οδοστρωτήρα» - «δεν υπάρχει». «Δεν είναι ρεαλιστικός». «Είναι δύσκολος». Κι όμως! Ο άλλος δρόμος, η άλλη πορεία, είναι μια πορεία απείρως «ευκολότερη» και – από άποψη αποτελεσμάτων – πρόδηλα ρεαλιστικότερη, σε αντίθεση με τον αδιέξοδο δρόμο των ανυπολόγιστων, μάταιων και αβάσταχτων θυσιών στις οποίες εξαναγκάζεται ο λαός για να βγαίνουν κερδισμένοι οι δυνάστες του. Είτε όταν υπάρχει «ανάπτυξη», είτε όταν έρχεται έρχεται η κρίση.

   Η Πρωτομαγιά είναι ένας άσβεστος φάρος που φωτίζει τη δυνατότητα, όπως την κατέγραψε ο ποιητής: Η Γη να γίνει κόκκινη από ζωή κι όχι από θάνατο. Η δυνατότητα αυτή περιγράφεται στα λόγια του Αύγουστου Σπάις. Ήταν τα λόγια με τα οποία ο Σπάις, ένας από τους ηγέτες της εξέγερσης του Σικάγου το Μάη του 1886, απευθύνθηκε στους δικαστές την ώρα που εκείνοι τον έστελναν μαζί με τους συντρόφους του στην αγχόνη:

   «Κύριοι δικαστές, αν σκέπτεστε σοβαρά ότι με τις κρεμάλες μπορείτε να σταματήσετε το κίνημα, που εξωθεί εκατομμύρια γονατισμένων από την καταπίεση εργατών προς την εξέγερση, είστε, μα την αλήθεια, "πτωχοί τω πνεύματι". Σε παρόμοια περίπτωση θα μας κρεμάσετε με το δίκιο σας. Έπειτα, αυτό είναι το καλύτερο που έχετε να κάμετε.

   Κρεμάστε μας! Μα να περιμένετε το τέλος. Εάν δεν το βλέπετε, εγώ σας το αναγγέλλω. Γύρω σας, κάτω σας, δίπλα σας, πάνω σας, από όλες τις μεριές σας, θεριεύει μια φωτιά. Το έδαφος σαλεύει κάτω από τα πόδια σας. Βαδίζετε, κυριολεκτικά, επάνω σε μια υπόγεια φωτιά. Θέλετε να την αγνοείτε; Δε θα την αποφύγετε. Θέλετε να απαλλαγείτε, άπαξ διά παντός, από όλους τους "συνωμότες"; Απαλλαγείτε πρώτα από τα αφεντικά της βιομηχανίας, οι οποίοι δημιούργησαν την ανήθικη περιουσία τους από το κλεμμένο αντίτιμο της εργασίας που δεν πληρώθηκε. Είναι αυτό που εσείς αποκαλείτε "αύξηση του εθνικού πλούτου"!

   "Εθνικού"! Τι ειρωνεία! Τη χαρά μερικών προνομιούχων του έθνους να λέτε.

Κάνετε κάτι καλύτερο. Καταργήστε τα τρένα, τον τηλέγραφο, τα τηλέφωνα, τα βαπόρια, τον εαυτό σας! Καταργήστε πρώτα από όλα εσάς τους ίδιους! Γιατί; Γιατί εσείς, με τη συμπεριφορά σας, είστε οι πρώτοι πράκτορες της επανάστασης.

   Καταργήστε την αρπαγή και τη λεηλασία, Κύριοί μου. Αλλά, αυτή είναι η δουλειά σας. Είναι η ανήθικη αποστολή μιας εκατοντάδας ανθρώπων, οι οποίοι προτιμούν ν' απολαμβάνουν το παν, χωρίς να κάμνουν τίποτε. Από αυτήν ακριβώς την τάξη πάμε να απαλλαγούμε.

   Κοιτάξτε το οικονομικό πεδίο της μάχης. Οι εργάτες έχουν πετσοκοφτεί και εσείς, ω Χριστιανοί μου και καλοί μου και ευγενικοί αστοί, εσείς είστε οι κοινωνικοί γύπες, που τρώνε τη σάρκα των πτωμάτων. Θέλετε να κάνουμε έναν περίπατο στα στενά δρομάκια της πολιτείας αυτής, εκεί όπου περνάνε τις μέρες τους οι αληθινοί δημιουργοί του πλούτου;

Πάμε μαζί στα ανθρακωρυχεία του Χόκιγκ - Βάλεϊ; Δε θα βρούμε ανθρώπους, θα βρούμε κινούμενα πτώματα που άρχισαν να αποσυντίθενται.

   Η γενική κρατικοποίηση των μέσων παραγωγής καθίσταται αναπόφευκτη αναγκαιότητα. Αρχίζει η εποχή του σοσιαλισμού και της παγκόσμιας συνεργασίας. Οι κατέχουσες τάξεις θα απαλλοτριωθούν. Εκείνοι που λένε "τούτο είναι δικό μου", θα τα δούνε όλα κοινά. Αυτό δε θα γίνει για σκοπούς σπεκουλάντικους, θα γίνει για το καλό όλων. Τούτο εδώ δεν είναι όραμα αιθέριο καθώς νομίζετε. Είναι αναγκαιότητα. Είδαμε στην ιστορία πώς ό,τι ήταν ανάγκη να γίνει, έγινε. Αυτό είναι η λογική της ζωής...

   Όποιος λέει ιδιωτική βιομηχανία, λέει αναρχούμενη βιομηχανία. Μετρημένα άτομα χρησιμοποιούν προς όφελός τους τις εφευρέσεις. Ο κόσμος είναι για τους λίγους. Δεξιά και αριστερά πέφτουν οι όμοιοί τους, θύματα του πλούτου και της καλοζωίας τους. Λίγο τους ενδιαφέρει. Με τις μηχανές τους μετατρέπουν το ανθρώπινο αίμα σε βώλους χρυσαφιού.

Την ίδια την υγεία των ανήλικων. Με την πολλή εργασία, δολοφονούν τα γυναικόπαιδα. Με την ανεργία σκοτώνουν. Και αυτοί οι άνθρωποι σου λέγονται Χριστιανοί! Γνήσιοι Χριστιανοί!

   Εμείς παραβήκαμε τους νόμους σας, για να δείξουμε στο λαό σε τι αποβλέπουν όλοι σας οι θεσμοί: στο να εγκαθιδρύσουν, στη χώρα αυτή, μία ολιγαρχία, όμοια της οποίας σε κτηνωδία, δεν υπάρχει πουθενά στη Γη!

   Αν πιστεύετε ότι με το να μας κρεμάσετε θα εξουδετερώσετε το κίνημα των εργαζομένων, το κίνημα από το οποίο εκατομμύρια ανθρώπινα πλάσματα που σέρνονται στη φτώχεια και στη μιζέρια, περιμένουν τη λύτρωσή τους -αν αυτή είναι η γνώμη σας- τότε κρεμάστε μας!

Εδώ θα ποδοπατήσετε μία μικρή σπίθα, εκεί όμως και πιο πέρα και απέναντι και γύρω μας παντού, θα ξεπεταχτούν οι φλόγες. Η φωτιά είναι υπόγεια και δε θα μπορέσετε να τη σβήσετε...».

Πηγή:www.enikos.gr

Μήπως τα Μαθηματικά είναι πιο ενδιαφέροντα απ΄ όσο νομίζετε;

«Δεν μπορούμε όλοι να είμαστε καλοί στα μαθηματικά», ακούσαμε κάποιοι να μας λένε στα μαθητικά μας χρόνια. Σύμφωνα με την Δρ. Κατερίνα Καουρή, μαθηματικό και Επίκουρη Kαθηγήτρια στο Intercollege της Κύπρου, αυτό δεν ισχύει!

Τα μαθηματικά είναι μία επιστήμη αρκετά παρεξηγημένη και πολλοί τα φοβούνται. Αλλά τα μαθηματικά δεν είναι απλά μία επιστήμη, είναι και μία γλώσσα που όλοι μπορούμε να μάθουμε αν είμαστε διατεθειμένοι. Έχουν συγκεκριμένη μεθοδολογία και λογική που αν την ακολουθήσουμε θα οδηγηθούμε σε σωστά αποτελέσματα. Σκεφτείτε μία γλώσσα, όπως τα γαλλικά ή τα γερμανικά – αν ακολουθήσουμε σωστά τους κανόνες της γραμματικής και του συντακτικού τους, τότε μόνο μπορούμε να τα μιλάμε σωστά.

Με την πάροδο του χρόνου, τα μαθηματικά ένωσαν τις δυνάμεις τους και με άλλες επιστήμες, όπως τη φυσική, τη βιολογία, την ιατρική, τα οικονομικά, την ψυχολογία και την κοινωνιολογία, και έτσι μπορούν να μας δώσουν απαντήσεις σε ερωτήματα, που δεν μπορούσαμε να φανταστούμε ότι σχετίζονται με τα μαθηματικά! Παραδείγματος χάριν, πόσο γρήγορα διαδίδεται ένα κουτσομπολιό; Πόσο δυνατά θα ακούγεται ένα αεροπλάνο όταν απογειώνεται; Πόση θα είναι η θερμοκρασία αύριο;

«Για να λύσουμε προβλήματα από άλλες επιστήμες ακολουθούμε τη διαδικασία της μαθηματικής μοντελοποίησης. Δηλαδή, πρώτα καταλαβαίνουμε το πρόβλημα που θέτει η άλλη επιστήμη και μετά χρησιμοποιούμε τα μαθηματικά για να καταγράψουμε τους κανόνες που διέπουν το πρόβλημα. Δημιουργούμε έτσι ένα μαθηματικό μοντέλο», εξηγεί η Δρ. Καουρή. Αν λοιπόν οι πληροφορίες που παίρνουν οι επιστήμονες από τα μαθηματικά αυτά μοντέλα συμφωνούν με την πραγματικότητα τότε το μοντέλο είναι αποτελεσματικό.

Μέσω της μαθηματικής μοντελοποίησης, τα μαθηματικά έχουν καταφέρει να εισχωρήσουν σε πολύ σημαντικές πτυχές της ζωής μας, ακόμα και στις διαπροσωπικές σχέσεις. Ένας νέος διεπιστημονικός κλάδος, η Μαθηματική Ψυχολογία, έχει καταφέρει να απαντήσει σε ερωτήματα, όπως το αν ένα ζευγάρι θα χωρίσει ή πόσες είναι οι πιθανότητες να «ρίξεις» το κορίτσι που σου αρέσει!

Τα μαθηματικά σχετίζονται ακόμα και με την ομορφιά και την τέχνη! Υπάρχει αντικειμενικά όμορφο; Η απάντηση κρύβεται σε μία αναλογία, η οποία είναι αισθητικά ευχάριστη στο ανθρώπινο μάτι και είναι ίση με 1,618! Η αναλογία αυτή ονομάζεται χρυσή τομή ή χρυσός λόγος, είναι γνωστή από την αρχαιότητα και μελετήθηκε εκτενώς από τον Πλάτωνα και τον Ευκλείδη. «Την χρυσή τομή την βρίσκουμε παντού στη φύση, από τη δομή των φρούτων και των λαχανικών μέχρι τις αναλογίες του ανθρώπινου σώματος και του προσώπου. Χρησιμοποιήθηκε επίσης και σε διάφορα έργα τέχνης. Ο Ικτίνος και ο Καλλικράτης την εφάρμοσαν στον Παρθενώνα, ο Λεονάρντο Ντα Βίντσι στην Τζιοκόντα, καθώς και ο Νταλί και άλλοι καλλιτέχνες στα έργα τους»,  λέει η Δρ. Καουρή, προσθέτοντας ότι η χρυσή τομή θεωρείται το κλειδί της αρμονίας και της ομορφιάς.

Πηγή:www.athens-science-festival.gr