Αυτοί είναι οι Κεφαλονίτες και Θιακοί που συμμετείχαν στην Επανάσταση του 1821...

 

  

Με την ευκαιρία της επετείου της 25ης Μαρτίου 1821, παρουσιάζεται ονομαστική κατάσταση των Κεφαλλήνων και Ιθακησίων που συμμετείχαν με τον οποιοδήποτε τρόπο στην Επανάσταση, μαζί με μία σύντομη ιστορική αναφορά στη δράσης τους. Αν και την εποχή αυτή η Κεφαλλονιά και η Ιθάκη τελούσαν κάτω από Αγγλική κατοχή με ένα ιδιαιτέρα ανθελληνικό σύνταγμα (Σύνταγμα του 1817 ), η Ελληνική τους συνείδηση τους όπλισε με δύναμη, αποφασιστικότητα, και θάρρος, ώστε να μην υπολόγισουν τον Άγγλο κατακτητή και να τρέξουν πρόθυμα για να συμβάλλουν με κάθε τρόπο στη λευτεριά του υπόδουλου Ελληνικού Έθνους.

Αμπατιέλος Σπυρίδων, Επικεφαλής Στρατιωτικού σώματος Κεφαλλονιτών μαζί με τους Γεώργιο Τυπάλδο-Κοζάκη, τον Ευάγγελο Πανά και τον Διον Ορφανό πήρε μέρος στην πολιορκία και παράδοση της Μονεμβασίας 23 Ιουνίου 1821 και του Νεοκάστρου 7 Αυγούστου 1821. Επίσης συμμετείχε στην πολιορκία της Ακρόπολης.

Βαλιάνος Θεόδωρος, Κεφαλλονίτης γεννημένος στη Ρωσία. Λοχαγός του Ρωσικού στρατού και αγωνιστής στην Ελληνική επανάσταση. Συμμετέχει σαν εκπρόσωπος της Κεφαλονιάς στην συνέλευση των Επτανησίων αγωνιστών στο Ναύπλιο στις 23 Ιουνίου 1926, για την συγκρότηση του Επτανησιακού Στρατιωτικού Σώματος.

Βαλλιάνος Μεταξάς, Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία που εκτός από τον εαυτό του παραχώρησε και το καράβι του στον αγώνα

Βαλσαμάκης Λουκάς, Αξιωματικός στον Ιερό Λόχο. Σκοτώθηκε στη μάχη του Δραγατσανίου

Βλασόπουλος Ιωάννης, Ιθακήσιος Πρόξενος της Ρωσίας στην Πάτρα. Συμμετοχή στην Φιλική Εταιρεία.

Βούρβαχης Διονύσιος, Από το Αργοστόλι. Συνταγματάρχης του Μ. Ναπολέοντα. Διοικητής τμήματος Κεφαλλήνων σκοτώθηκε σε μάχη με τους Τούρκους στο Καματερό Αττικής.

Βουτσινάς Σπυρίδων, Συμμετοχή στον Ιερό Λόχο

Γερακάρης Νικόλαος, Κεφαλλονίτης της Πάτρας. Φαρμακοποιός. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Μάρτη 1821 στην Πάτρα.

Γερολυμάτος Δημήτριος, Κεφαλλονίτης της Πάτρας. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Μάρτη 1821 στην Πάτρα.

Γκεντιλίνης Αναστάσιος, Κεφαλλονίτης της Πάτρας. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Μάρτη 1821 στην Πάτρα.

Δελαδέτσιμας Δημήτριος, Συμμετοχή στην Φιλική Εταιρεία. Είχε αναλάβει την στήριξη των προσφύγων Σουλιωτών στο νησί.

Δεστούνης Σπυρίδων, Πρόξενος της Ρωσίας στην Σμύρνη. Συμμετοχή στην Φιλική Εταιρεία.

Δρακόπουλος Μενέλαος, Παίρνει μέρος στις μάχες του Χαϊδαρίου στις 5, 8 και 9 Αυγούστου 1826, κατά του Κιουταχή, με το Επτανησιακό σώμα. Συμμετέχει στην πολιορκία της Ακρόπολης. Σκοτώθηκε στο Καματερό Αττικής σε μάχη με τους Τούρκους.

Δρακόπουλος Χαράλαμπος, Σκοτώθηκε στην καταστροφή στο Φάληρο τον Απρίλιο 1827

Δρακόπουλος Σπυρίδων, Σκοτώθηκε στην καταστροφή στο Φάληρο τον Απρίλιο 1828

Δρακούλης Σπυρίδων, Ιθακήσιος. Αξιωματικός του Ιερού Λόχου.

Ευμορφόπουλος Διονύσιος, Ιθακήσιος. Έμπιστος συνεργάτης του Αλ. Υψηλάντη. Επίλεκτο μέλος της Φιλικής Εταιρείας. Στάλθηκε στη Μάνη στον Πετρόμπεη σαν σύνδεσμος με την Φιλική Εταιρεία. Με τμήμα Κεφαλλήνων και Ιθακήσιων μαχητών βοηθά τον Κολοκοτρώνη στην άλωση της Τριπολιτσάς, συμμετέχει στο πολεμικό συμβούλιο στους Μύλους και παίρνει μέρος μαζί με τον Ανδρέα Μεταξά στη μάχη των Δερβενακίων 26-28 Ιουλίου 1822, που καταστράφηκε ο στρατός του Δράμαλη. Επίσης με το επίλεκτο τμήμα του ενισχύει στον Μαραθώνα τον Γκούρα που αγωνιζόταν κατά του Ομέρ πασά της Καρύστου και συντελεί στην καταστροφή του στις 5 & 6 Ιουλίου 1824 και τον Ιούνιο και Ιούλιο 1826 στην αντίσταση κατά του Κιουταχή στην Αθήνα.

Ζωσίμου Παναγής, Συμμετείχε στη φρουρά της Ακρόπολης όπου και σκοτώθηκε σε συμπλοκή γύρω από αυτήν.

Ιγγλέσης Αναστάσιος, Συμμετοχή στον Ιερό Λόχο

Ιγγλέσης Νικόλαος, Συμμετοχή στον Ιερό Λόχο

Ιγγλέσης Χαράλαμπος, Διοικητής στρατιωτικού τμήματος έλαβε μέρος σε μάχες γύρω από την Ακρόπολη. 25 Ιανουαρίου 1827 μετά από σφοδρή μάχη στην περιοχή του Πειραιά κατόρθωσε να καταλάβει την Καστέλα. Σκοτώθηκε στην καταστροφή στο Φάληρο.

Καλαβρίας Ιωάννης, Συνδρομητής της Φιλικής Εταιρείας

Καμπίτζης Δημήτριος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί

Καραβίας Βασίλης, Ιθακήσιος από τη Μολδοβλαχία. Στις 21 Φεβρουαρίου 1821 σηκώνει τη Σημαία της Επανάστασης. Με 150 άνδρες (100 Κεφαλλονίτες ναύτες) θα νικήσει τους Τούρκους στο Γαλάτσι και θα κυριεύσει την πόλη.

Καραβίας Ευγένιος, Ιθακήσιος επίσκοπος Αγχίαλου. Θανατώθηκε άγρια από τους Τούρκους.

Καραβίας Αναστάσιος, Ιθακήσιος. Έμπιστος συνεργάτης του Αλ. Υψηλάντη. Διορίσθηκε αρχηγός του Ιερού Λόχου όταν συγκροτήθηκε στη Φωξάνη.

Κατζαϊτης Αναστάσιος, Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία.

Κόκκινος Γεράσιμος, Πήρε μέρος τον Δεκέμβριο 1827 στην ανακατάληψη του Βασιλαδίου, και τον Απρίλιο 1828 στις επιχειρήσεις του Αιτωλικού.

Κοντογιαννάτος Γεράσιμος, Κληρικός. Συμμετείχε ενεργά στον αγώνα.

Κοντόπουλος Παρασκευάς, Από Φαρακλάτα. Παίρνει μέρος στις μάχες του Χαϊδαρίου στις 5, 8 και 9 Αυγούστου 1826, κατά του Κιουταχή, με το Επτανησιακό σώμα. Κατόρθωσε να σκοτώσει το σημαιοφόρο του Κιουταχή και να του πάρει τη σημαία, πράξη για την οποία επαινέθηκε από τον Καραϊσκάκη και τον Φαβιέρο. Σκοτώθηκε στην περιοχή της Πλάκας (κάτω από την Ακρόπολη) σε μάχη.

Κοντόπουλος Χαράλαμπος, Συμμετείχε στη φρουρά της Ακρόπολης όπου και σκοτώθηκε σε συμπλοκή γύρω από αυτήν.

Κοργιαλένιος Δημήτριος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Στήριξε οικονομικά την περίθαλψη των Σουλιωτών που είχαν καταφύγει στο νησί από τον Ιούλιο 1822 μετά την πτώση της Κιάφας.

Κουντούρης Διονύσιος, Από Κουντουράτα ή άνω Πεσσάδες. Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία

Κουντούρης Ιωάννης, Καπετάνιος, από Κουντουράτα ή άνω Πεσσάδες. Συμμετοχή στον Ιερό Λόχο. Έλαβε μέρος σε θαλάσσιες επιχειρήσεις κατά των Τούρκων στο Γαλάτσι.

Κούπας Γεράσιμος, Πλοίαρχος από τη Λειβαθώ. Έλαβε μέρος σε θαλάσσιες επιχειρήσεις.

Κουρκουμέλης Παρασκευάς, Από τη Λειβαθώ. Πολέμησε στο Χάνι της Γραβιάς. Έγινε Λοχίας του τακτικού Στρατού. Μπήκε από τους πρώτους στην Ακρόπολη μαζί με τον Φαβιέρο.

Κρασσάς Γεράσιμος, Συνδρομητής της Φιλικής Εταιρείας

Κυπαρίσσης Σπυρίδων, Ιθακήσιος. Συμμετέχει σαν εκπρόσωπος της Ιθάκης στην συνέλευση των Επτανησίων αγωνιστών στο Ναύπλιο στις 23 Ιουνίου 1926, για την συγκρότηση του Επτανησιακού Στρατιωτικού Σώματος.

Λειβαδάς Ευάγγελος, Κεφαλλονίτης της Πάτρας. Έμπορος. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Μάρτη 1821 στην Πάτρα.

Λειβαδάς Γεράσιμος, Μέλος της Φιλικής Εταιρείας.

Λελούδας Δημήτριος, Ιθακήσιος. Συγκρούσθηκε με τις δυνάμεις του Κιουταχή στη Φαληρική αλυκή. Σκοτώθηκε όταν συμμετείχε στην φρουρά της Ακρόπολης.

Λοβέρδος Ιωάννης, Κληρικός. Συμμετοχή στον αγώνα

Λυκιαρδόπουλος Νικόλαος, Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία

Μαγουλάς Μαρής, Συνδρομητής της Φιλικής Εταιρείας

Μαζαράκης Ευάγγελος, Επίλεκτο μέλος της Φιλικής Εταιρείας.

Μακρής Γεώργιος, Συνδρομητής της Φιλικής Εταιρείας

Μακρής Κωνσταντίνος, Παίρνει μέρος στην πολιορκία της Ακρόπολης.

Μακρής Νικόλαος, Συμμετείχε στη φρουρά της Ακρόπολης όπου και σκοτώθηκε σε συμπλοκή γύρω από αυτήν.

Μαράτος Νικόλαος, Διακρίθηκε στη μάχη του Γαλατσίου στις 1 Μαΐου 1821, όταν οι Τούρκοι επεχείρησαν να ανακαταλάβουν την πόλη.

Μαρκέτος Παναγής, Κληρικός. Συμμετείχε ενεργά στον αγώνα.

Μεταξάς Κωνσταντίνος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Επικεφαλής μαζί με τον αδελφό του Ανδρέα 360 Κεφαλλήνων, πήρε μέρος στη μάχη του Λάλα 13 Ιουνίου 1821. Συμμετείχε στην πολιορκία της Πάτρας και αργότερα στην πολιορκία του Αιτωλικού. Το 1826 του ανατίθεται η φρούρηση του Παλαμηδιού.

Μεταξάς Μαρίνος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί, αλληλογραφεί με το Αλ. Υψηλάντη.

Μεταξάς Ανδρέας, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Επικεφαλής μαζί με τον αδελφό του Κωνσταντίνο 360 Κεφαλλήνων, πήρε μέρος στη μάχη του Λάλα 13 Ιουνίου 1821. Είναι παρών με τον Διον Ευμορφόπουλο στο πολεμικό συμβούλιο στους Μύλους της Αργολίδας. Πολεμά στο πλάι του Κολοκοτρώνη τον Δράμαλη στα Δερβενάκια 26-28 Ιουλίου 1822. Το 1826 του ανατίθεται η φρούρηση του Ναυπλίου.

Μικελάτος Ιωάννης, Κληρικός. Συμμετοχή στον αγώνα

Μονόπολης Ιωάννης, Συνδρομητής της Φιλικής Εταιρείας

Μοσχονάς Σπυρίδων, Κληρικός. Συμμετείχε ενεργά στον αγώνα.

Μουσούρης Γεράσιμος, Πλοίαρχος από τις Μηνιές. Αφού πούλησε το πλοίο του στρατολόγησε 40 Κεφαλλονίτες, πέρασε στη Ρούμελη και εντάχθηκε στο σώμα του Οδυσσέα Ανδρούτσου. Παίρνει μέρος σε μάχες, έξω από το πολιορκούμενο από τους Τούρκους Μεσολόγγι μαζί με τον Ηλία Πανά.

Ορκουλάτος Βασίλης, Κεφαλλονίτης της Πάτρας. Πήρε μέρος στις επιχειρήσεις του Μάρτη 1821 στην Πάτρα όπου και σκοτώθηκε.

Ορφανός Γεράσιμος, Συμμετοχή στο κίνημα στις Παραδουνάβιες Ηγεμονίες.

Ορφανός Διονύσιος, Ηγήθηκε μαζί με τον Γεώργιο Τυπάλδο-Κοζάκη, τον Ευαγ. Πανά και τον Σπύρο Αμπατιέλο, στρατιωτικού τμήματος από Κεφαλλονίτες και άλλους, και πήρε μέρος στην πολιορκία και παράδοση της Μονεμβασίας στις 23 Ιουνίου 2821 και του Νεοκάστρου 7 Αυγούστου 1821.

Ορφανός Παναγής, Γίνεται ο πρώτος Έλληνας φρούραρχος της Μονεμβασίας.

Πανάς Ηλίας, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Το 1823 η επαναστατική κυβέρνηση, του αναθέτει μαζί με τον Ευάγγελο Ποταμιάνο τη φύλαξη του Ναυπλίου. Επίσης πήρε μέρος στην πολιορκία του Νεοκάστρου στις 7 Αυγούστου 1821 και στις συμπλοκές έξω από το πολιορκούμενο από τους Τούρκους Μεσολόγγι, μαζί με το Γεράσιμο Μουσούρη.

Πανάς Ευάγγελος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Επικεφαλής Στρατιωτικού σώματος 150 Κεφαλλονιτών μαζί με τους Γεώργιο Τυπάλδο-Κοζάκη, τον Σπύρο Αμπατιέλο, και Διον. Ορφανό πήρε μέρος στην πολιορκία και παράδοση της Μονεμβασίας 23 Ιουνίου 1821 και του Νεοκάστρου 7 Αυγούστου 1821.

Πανάς Δανιήλ, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Πήρε μέρος στην πολιορκία του Νεοκάστρου στις 7 Αυγούστου 1821.

Πανάς Παναγής, Συμμετοχή στον Ιερό Λόχο. Πρωταγωνιστής μαζί με άλλους Κεφαλλονίτες στις θαλάσσιες επιχειρήσεις κατά των Τούρκων στο Γαλάτσι.

Πανάς Μαρίνος, Σκοτώθηκε σε ηλικία 19 ετών σε συμπλοκή με τους Τούρκους στον Άγιο Σώστη Ηλείας.

Πανάς Σπυρίδων, Συμμετείχε με τμήμα Κεφαλλήνων στην πολιορκία του Νεοκάστρου 7 Αυγούστου 1821, στην νίκη στο Κομπότι της Άρτας και στη μάχη του Πέτα 4 Ιουλίου 1822, επικεφαλής 200 περίπου Κεφαλλονιτών. Στην τελευταία μάχη τραυματίστηκε καθώς και πολλοί μαχητές σκοτώθηκαν και τραυματίστηκαν.

Παπαδάτος Ζήσιμος, Λοχίας του τακτικού Στρατού. Μπήκε μαζί με τον Φαβιέρο από τους πρώτους στην Ακρόπολη.

Παπα-Μαρκόπουλος, Ενεργός προσφορά στον αγώνα.

Πετρίκης Γεώργιος, Ιθακήσιος. Διακρίθηκε στη μάχη του Γαλατσίου στις 1 Μαΐου 1821, όταν οι Τούρκοι επεχείρησαν να ανακαταλάβουν την πόλη.

Πιτσαμάνος Γεράσιμος, Ζωγράφος – Αρχιτέκτονας Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία

Ποταμιάνος Ευάγγελος, Συμμετοχή στην Φιλική Εταιρεία. Το 1823 η επαναστατική κυβέρνηση του αναθέΚοζάκης Αγαθάγγελοςτει μαζί με τον Ηλία Πανά τη φύλαξη του Ναυπλίου.

Ραζής Ανδρέας, Συνδρομητής της Φιλικής Εταιρείας

Ραζής Χρύσανθος, Κληρικός. Ενεργός προσφορά στον αγώνα.

Ραυτόπουλος Ιωάννης, Ηγήθηκε τμήματος 50 Κεφαλλήνων μαζί με Αιγινήτες, Σαλαμίνιους και 30 Φιλέλληνες , και ενισχύουν τους Αθηναίους στην πολιορκία της Ακρόπολης, μέχρι και την παράδοση της, 9 Ιουνίου 1822.

Ροσόλυμος Παναγής, Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία

Συνοδινός Στέλιος, Παίρνει μέρος στις μάχες του Χαϊδαρίου στις 5, 8 και 9 Αυγούστου 1826, κατά του Κιουταχή, με το Επτανησιακό σώμα.

Σφαέλος Ανδρέας, Από την Εικοσιμία. Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στην Φιλική Εταιρεία. Έλαβε μέρος στην επανάσταση των Ηγεμονιών. Εμπειρότατος ναυτικός διοικεί στόλο 13 πλοίων, που τα περισσότερα τα είχε αρπάξει από τους Τούρκους. Προσβάλει τον εχθρό στο Γαλάτσι και αφού διέσπασε τις Τουρκικές γραμμές με τέσσερα πλοία αποσύρεται στο ποταμό Προύθο.

Τυπάλδος-, Αρχιερατεύων στο Νησί. Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία

Τυπάλδος-Κοζάκης Γεώργιος, Λόγιος και γιατρός. Κεφαλλονίτης της διασποράς ενταγμένος στη Φιλική Εταιρεία. Έμπιστος συνεργάτης του Αλ. Υψηλάντη. Επικεφαλής Στρατιωτικού σώματος Κεφαλλονιτών μαζί με τους Σπύρο Αμπατιέλο και τον Ευάγγελο Πανά, και τον Διον. Ορφανό, πήρε μέρος στην πολιορκία και παράδοση της Μονεμβασίας 23 Ιουνίου 1821 και του Νεοκάστρου 7 Αυγούστου 1821. Έγινε ο πρώτος Έλληνας Διοικητής του Νεοκάστρου.

Τυπάλδος-Φορέστης Ιωάννης, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί

Τυπάλδος-Χαριτάτος Μαρίνος, Ληξουριώτης. Το Σεπτέμβρη του 1821 με μια επίλεκτη ομάδα Κεφαλλονιτών βρίσκεται κάτω από τις διαταγές του Θ. Κολοκοτρώνη στη πολιορκία και στην κατάληψη της Τριπολιτσάς.

Φωκάς Γεράσιμος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί. Μετέφερε με το πλοίο του στην Κυλλήνη, το εκστρατευτικό σώμα των Αδελφών Μεταξά. Πήρε μέρος στη μάχη του Λάλα 13 Ιουνίου 1821. Επίσης στο πλάι του Γκούρα στην Αθήνα τον Ιούνιο και Ιούλιο 1826 στην αντίσταση κατά του Κιουταχή.

Φωκάς Αναστάσιος, Συμμετοχή στην Φιλική εταιρεία στο Νησί

Φωκάς-Πετράτος Διονύσιος, Πλοίαρχος από τη Λειβαθώ. Μετέφερε πολεμοφόδια στους πολιορκητές της Πάτρας.

Χέλμης Αθανάσιος, Συμμετείχε στη μάχη του Λάλα 13 Ιουνίου 1821. Παίρνει μέρος το 1825 στις μάχες της Κορίνθου.

Χοϊδας Δημήτριος, Αιχμαλωτίστηκε στη μάχη του Δραγατσανίου, φυλακίστηκε 2 χρόνια στην Κωνσταντινούπολη, πολέμησε στην Κόρινθο και Αθήνα.

Πηγές:

Ηλία Τσιτσέλη. Κεφαλληνιακά Σύμμικτα

Περιοδικό ΟΔΥΣΣΕΙΑ Κεφαλλονιάς – Ιθάκης

Σπυρίδωνος Τρικούπη. Ιστορία της Ελληνικής Επαναστάσεως

Online εφημερίδα του kefalonia.net.gr «ΤΟ ΡΕΠΟΡΤΟ»

Γιάννης Τσαρούχης: Ο Έλληνας ζωγράφος πίσω από τους πίνακες με τους ναύτες...

Τέτοιες μέρες, 13 Ιανουαρίου 1910, γεννήθηκε ένας από τους σημαντικότερους Έλληνες ζωγράφους του 20ου αιώνα, ο Γιάννης Τσαρούχης. Ας δούμε τη ζωή του μέσα από το έργο του…

Η επαφή με την ζωγραφική

Ο Τσαρούχης γεννήθηκε στον Πειραιά και επηρεάστηκε πολύ απ’ αυτόν, παρόλο που μετακόμισε με την οικογένειά του στην Αθήνα. Τα νεοκλασικά κτίρια, η ζωή στο λιμάνι και οι φτωχογειτονιές αποτέλεσαν πηγή έμπνευσης για εκείνον στην καλλιτεχνική του πορεία.

Το 1929 εκθέτει για πρώτη φορά τα έργα του στο «Άσυλο Τέχνης» με μεγάλη επιτυχία και του ανοίγει τον δρόμο για την Ανώτατη Σχολή Καλών Τεχνών. Είχε καθηγητές σπουδαίους ζωγράφους και γλύπτες της εποχής όπως ο Κωνσταντίνος Παρθένης, ο Γιώργος Ιακωβίδης και ο Θωμάς Θωμόπουλος. Σημαντική επιρροή για εκείνον αποτέλεσε και η μαθητεία ως βοηθός δίπλα στον Φώτη Κόντογλου, από τον οποίο έμαθε την βυζαντινή αγιογραφία που επηρέασε αργότερα το έργο του.

 

Ο Γιάννης Τσαρούχης στο ατελιέ του

Έπειτα κι από την σχολή, ταξίδεψε αρκετά στην Κωνσταντινούπολη, τη Γαλλία και την Ιταλία για να έρθει σε επαφή με τους μεγάλους ζωγράφους. Είδε έργα από τα ρεύματα της Αναγέννησης, του Ιμπρεσιονισμού και τα σύγχρονα ρεύματα εκείνης της εποχής και ανακάλυψε ζωγράφους όπως ο Θεόφιλος, ο Ανρί Ματίς και ο Αλμπέρτο Τζακομέττι.

 

Οι τέσσερις εποχές, 1969

Δύο από τις πιο σημαντικές στιγμές της καριέρας του ήταν η υποψηφιότητα για το βραβείο Γκούγκενχαϊμ το 1956 και η έκθεση στη Μπιενάλε της Βενετίας το 1958.

 Η ενασχόληση με το θέατρο

Εκτός από την ζωγραφική, ο Γιάννης Τσαρούχης ασχολήθηκε και με την σκηνογραφία και την ενδυματολογία. Από μικρός άλλωστε σχεδίαζε κοστούμια για θεατρικές παραστάσεις. Έκανε αξιόλογες συνεργασίες με θέατρα όπως το Εθνικό, Κοτοπούλη και το Δημοτικό του Πειραιά. Σημαντικές παραστάσεις τις οποίες ανέλαβε είναι ο «Ρωμαίος και Ιουλιέττα» το 1954 στον βασιλικό κήπο και για την παράσταση «Πριγκίπισσα Μαλένα» στο Εθνικό Θέατρο. Από τις πιο μεγάλες του συνεργασίες ήταν με την Έλλη Παπαδημητρίου και τον Κάρολο Κουν και μαζί και με τον Διονύση Δεβάρη ίδρυσαν τη Λαϊκή Σκηνή το 1934.

Δύο άντρες με φτερά πεταλούδας, 1968

 

Πίσω από το έργο του…

Τα έργα του Τσαρούχη είναι διάχυτα από το στοιχείο της ελληνικής παράδοσης και το Βυζάντιο. Οι επιρροές από τον Πειραιά και από την φοίτηση δίπλα στον Κόντογλου είναι αρκετά εμφανείς. Δείχνει έντονα την ελληνική λαογραφία διατηρώντας και κάτι το νεοκλασικό. Επηρεάστηκε από το Μπαρόκ και την Αναγέννηση, ενώ συνεχώς μάθαινε νέες τεχνικές.

Ναύτης που κάθεται στο τραπεζάκι, φόντο ροζ, 1980

 Η λαογραφία είναι χαρακτηριστικό στοιχείο στην θεματολογία με τους ναύτες που είναι και τους πιο γνωστούς του πίνακες. Σε μεγάλο βαθμό οι πίνακές του περικλείουν την χαρά και το θαύμα της ζωής ενώ σημαντική είναι και η συμβολή του στην απεικόνιση θεματικών του ομοφυλοφιλικού έρωτα. Αν και αρκετά συγκεκαλυμμένη, η θεματική αυτή αντιμετωπίστηκε με σεβασμό παρά τον συντηρητικό χαρακτήρα της εποχής.

Η ξεχασμένη φρουρά, 1956

Πηγή: Φωτεινή Νικολίτσα / monopoli.gr
 

Ο απαστράπτων στο απόλυτο σκοτάδι Καραβάτζιο...

647w, //im2.7job.gr/sites/default/files/imagecache/775x435/article/2013/29/133823-medousa.jpg 672w, //im2.7job.gr/sites/default/files/imagecache/775x435/article/2013/29/133823-medousa.jpg 775w, //im2.7job.gr/sites/default/files/imagecache/1200x675/article/2013/29/133823-medousa.jpg 1200w" />

"O άπιστος Θωμάς" (1962)

Ο μεγαλοφυής Καραβάτζιο, ο ζωγράφος που σφράγισε την εποχή του Μπαρόκ και στη διάρκεια της σύντομης ζωής του κατάφερε να εισάγει το ύφος του, τον «Καραβατζισμό», πέθανε σαν σήμερα στις 18 Ιουλίου του 1610, σε ηλικία 39 ετών.

Χρησιμοποίησε στα έργα του το σκοτάδι για να φορτίσει τα φωτισμένα πρόσωπα των μοντέλων του, που παρόλο που προέρχονταν από τη λαϊκή καθημερινότητα της περιόδου απέπνεαν μια έντονη αίσθηση θεατρικότητας και μυστηρίου. Το ίδιο σκοτεινός και μυστήριος ήταν και ο δημιουργός τους.

Πίνακες με επιβλητικά φωτισμένες ανθρώπινες μορφές και σε έντονη αντίθεση με το σκοτεινό, συχνά μυστηριώδες φόντο κατέκλυσαν κυριολεκτικά την Ευρώπη τις πρώτες δεκαετίες του 17ου αιώνα, καθώς ο Καραβατζισμός εξαπλωνόταν.

* Πατήστε επάνω στις εικόνες

^{Αγόρι που δαγκώνεται από σαύρα (1593-1594)}

Στα πρώιμα έργα του Καραβάτζιο κυριαρχεί η καθαρότητα των περιγραμμάτων και η σχεδιαστική ακρίβεια. Τον πρωταγωνιστικό ρόλο έχει η γλυπτικότητα των αντικειμένων και των σωμάτων μέσα σε μια ατμόσφαιρα ερωτικής φόρτισης. Στα ώριμα έργα του προστίθεται ένα ουδέτερο σκοτεινό φόντο. Ο Καραβάτζιο ρίχνει πάνω σε σημεία των μορφών ένα φως πλάγιο, σχεδόν νυχτερινό που καταργεί το φως της μέρας αναδεικνύοντας την φορτισμένη ενέργεια στο εσωτερικό.

^{Η Ιουδήθ αποκεφαλίζει τον Ολοφέρνη (1598-1599)}

Πρόκειται για την τεχνική του κιαροσκούρο (των έντονων αντιθέσεων που προκαλεί το φως) και του τενεμπρισμού (ύφος που χαρακτηρίζεται από μεγάλες βαθύχρωμες ή σκοτεινές επιφάνειες που συνδυάζονται με μικρότερες περιοχές κατάλληλα φωτισμένες με τη χρήση χρώματος, με αποτέλεσμα τη δημιουργία δραματικών φωτοσκιάσεων) που πρώτος ο Καραβάτζιο χρησιμοποίησε με τέτοια ένταση και μαεστρία. Αυτή η επαναστατική τεχνική του, με τον επιλεκτικό φωτισμό των μορφών που προβάλουν μέσα από βαθιά σκιά,  αποτέλεσε κύριο χαρακτηριστικό της ζωγραφικής του Μπαρόκ. Εισήγαγε, επίσης, το ιδίωμα της θεατρικότητας που επίσης ακολουθήθηκε πιστά από τους μετέπειτα ζωγράφους.

^{Ο Άρρωστος Βάκχος (1593) (αυτοπροσωπογραφία)}

Ο Καραβάτζιο θεωρήθηκε νατουραλιστής, όμως ο νατουραλισμός του ήταν ασυνήθιστος. Κατήργησε εντελώς τις ρητορικές αντιθέσεις και τις υφολογικές εκλεπτύνσεις των μανιεριστών του 16ου αιώνα. Με τον Καραβάτζιο «καταργείται» ουσιαστικά ο ιδεαλισμός της Αναγέννησης. Ο μεγάλος Ιταλός ζωγράφος απομακρύνεται σχεδόν ολοκληρωτικά από την εξιδανικευμένη απόδοση των θρησκευτικών θεμάτων, μεταφέροντάς τα στο επίπεδο της λαϊκής εκδοχής της καθημερινότητας. Μάλιστα, τα μοντέλα του τα αναζήτησε στους δρόμους και τα ζωγράφισε ρεαλιστικά σαν τα βιβλικά επεισόδια να συνέβαιναν μπροστά του.

^{Η μεταστροφή του Αγίου Παύλου (1601)}

Για παράδειγμα, στο έργο του «Η Μεταστροφή του Αγίου Παύλου» (1601), ο Άγιος Παύλος είναι ένας άξεστος νεαρός στρατιώτης, ενώ ένας ρυτιδωμένος και φαλακρός χωρικός βαστάει το άλογό του. Ο πίνακας, με τις ρεαλιστικές μορφές σε φυσικό μέγεθος, αποτελεί μια ανοιχτή πρόσκληση για συμμετοχή στο «μυστήριο της μεταστροφής». Είναι χαρακτηριστικό ότι το δραματικό στοιχείο γίνεται καλύτερα αντιληπτό αν ο θεατής παρατηρήσει τον πίνακα γονατιστός από την είσοδο του παρεκκλησίου (στη Σάντα Μαρία ντελ Πόπολο της Ρώμης).

^{Η Έκσταση της Μαρίας Μαγδαληνής (1606)}

Ωστόσο, η ιδιαίτερη αυτή απόδοση των θρησκευτικών θεμάτων από τον Καραβάτζιο, θεωρήθηκε αρκετές φορές στην εποχή του ιερόσυλη από τις θρησκευτικές αρχές. Δεν είναι τυχαίο το γεγονός ότι αναγκάστηκε να ζωγραφίσει δεύτερες εκδοχές των πινάκων του όπως των μορφών του Αγίου Ματθαίου (παρεκκλήσι Κονταρέλι), της Παρθένου Μαρίας κ.α.

^{Νάρκισσος (1597–1599)}

 

Ο Ιταλός Μικελάντζελο Μερίζι, έμεινε γνωστός ως Καραβάτζιο, ονομασία του ομώνυμου χωριού κοντά στο Μιλάνο από όπου καταγόταν. Γεννήθηκε το 1571 και έζησε μια πολυτάραχη ζωή γεμάτη με εσωτερικές αντιθέσεις και συγκρούσεις με το κοινωνικό του περιβάλλον. 

^{Μέδουσα (1597)}

Ο πατέρας του, Φέρμο Μερίζι, με καταγωγή από το χωριό Καραβάτζιο, ήταν διακοσμητής-αρχιτέκτονας και εργαζόταν στην υπηρεσία του Φραγκίσκου Α' Σφόρτσα, ο οποίος ήταν δούκας του Μιλάνου και μαρκήσιος του Καραβάτζιο. Η οικογένεια Μερίζι ήταν εγκατεστημένη στο Μιλάνο μέχρι τα τέλη της δεκαετίας του 1570, τουλάχιστον μέχρι το θάνατο του Φέρμο Μερίζι από πανούκλα στις το 1577. Εξαιτίας της απώλειας τόσο του πατέρα του όσο και του θείου του, η μητέρα του μεγάλωσε τα πέντε συνολικά παιδιά της οικογένειας υπό συνθήκες οικονομικής ανέχειας. Μετά το θάνατο του Φραντσέσκο Σφόρτσα, την εξουσία ανέλαβε η οικογένεια των Κολόνα, η οποία καθόρισε την εξέλιξη του νεαρού Καραβάτζιο, καθώς φρόντισε να μαθητεύσει για τέσσερα χρόνια δίπλα στον ζωγράφο Σιμόνε Πετερτσάνο.

^{Η προδοσία του Χριστού (1602) (Στα δεξιά ο Καραβάτζιο)}

Ο Καραβάτζιο μετά τις σπουδές του στο Μιλάνο εγκαταστάθηκε στη Ρώμη, ανάμεσα στα 1588-92. Την εποχή αυτή μεσουρανούσε στο καλλιτεχνικό στερέωμα ο Μιχαήλ Άγγελος και στον πνευματικό χώρο δέσποζε η Σύνοδος του Τριδέντου με την οποία εγκαινιάζεται ο καλλιτεχνικός οργασμός της περιόδου της Αντιμεταρρύθμισης. Ο Καραβάτζιο τέθηκε υπό την προστασία του καρδινάλιου Del Monte ανθρώπου με μεγάλη επιρροή στην παπική αυλή. Με τη μεσολάβηση του Del Monte πήρε το 1597 την παραγγελία για τη διακόσμηση του παρεκκλησίου Κονταρέλι στη Ρώμη. Η παραγγελία αυτή τον καθιέρωσε σε ηλικία 24 ετών ως επιφανή ζωγράφο με σημαντικούς προστάτες και πελάτες.

^{Άγιος Ιωάννης ο Βαπτιστής (Νέος με κριό) (1602)}

Ενώ βρισκόταν στο απόγειο της σταδιοδρομίας του το 1606, κατά τη διάρκεια λογομαχίας με έναν νεαρό ονόματι Ρανούτσιο Τομασσόνι, ο Καραβάτζιο τον σκότωσε – το πιθανότερο άθελά του – με μαχαίρι και αναγκάστηκε να φύγει από τη Ρώμη. Τα τελευταία χρόνια της ζωής του τα πέρασε στη Νάπολη, τη Μάλτα και τη Σικελία καυγαδίζοντας, μονομαχώντας αλλά και ζωγραφίζοντας.

Την περίοδο που βρισκόταν στη Σικελία, σύμφωνα με αναφορές της εποχής, η συμπεριφορά του Καραβάτζιο ήταν όλο και πιο παράξενη. Κοιμόταν με τα ρούχα του και πάνοπλος, έσκιζε τους πίνακές του με την παραμικρή υπόνοια κριτικής, ενώ χλεύαζε τους ντόπιους ζωγράφους.

^{Η Σαλώμη με το κεφάλι του Αγίου Ιωάννη του Πρόδρομου (1610)}

Όσο γνωστός ήταν στην εποχή του για το ζωγραφικό του ταλέντο αλλά τόσο γνωστός ήταν εξαιτίας του φόβου που ενέπνεε λόγω της δύστροπης και ιδιόρρυθμης προσωπικότητάς του. Καυχιόταν για την πρωτοτυπία του και χλεύαζε την εξουσία. Ήταν ατρόμητος και ιδιαίτερα εριστικός.

Το ενδιαφέρον πολλών μελετητών στράφηκε πέρα από το έργο του και στη σεξουλικότητα του Καραβάτζιο. Από τη μία, υπάρχουν αυτοί που υποστηρίζουν πως ήταν ομοφυλόφιλος και εκείνοι που προσπαθούν να αποδείξουν το αντίθετο, χωρίς όμως να μπορούν να απαντήσουν στο ερώτημα τι ήταν τελικά αυτό που ώθησε τον Καραβάτζιο να ζωγραφίσει πληθώρα αντρικών κορμιών με εμφανές το στοιχείο του ερωτισμού.

Ο Δαβίδ με το κεφάλι του Γολιάθ (1610)

Στο σπαθί στο χέρι του Δαβίδ γράφεται «H-AS OS», που ερμηνεύεται ως σύντμηση της λατινικής φράσης «Humilitas occidit superbiam» («Η ταπεινότητα σκοτώνει την περηφάνια».

Όπως παρατηρεί η  Catherine Puglisi, ο Δαβίδ έχει μια έκφραση θλίψης και συμπόνιας. Η απόφαση να τον απεικονίσει σκεπτικό και όχι περιχαρή δημιουργεί ένα ασυνήθιστο ψυχολογικό δέσιμο μεταξύ του ίδιου και του Γολιάθ. Αυτό το δέσιμο περιπλέκεται περισσότερα από το γεγονός ότι ο Καραβάτζιο ζωγράφισε τον εαυτό του ως Γολιάθ ενώ ο Δαβίδ είναι «il suo Caravaggino», ο δικός τους μικρός Καραβάτζιο. Κατά πάσα πιθανότητα πρόκειται για τον βοηθό και μαθητή του ζωγράφου, τον Cecco del Caravaggio. Από την άλλη, υπάρχει η ερμηνεία ότι ο μικρός Καραβάτζιο (ο Δαβίδ) είναι επίσης ο ζωγράφος νεώτερος που κρατά στο χέρι του το κεφάλι του μεγαλύτερου Καραβάτζιο.

O Καραβάτζιο πέθανε το 1610,  άρρωστος και κυνηγημένος στο Πόρτο 'Ερκολε, στο δρόμο προς τη Ρώμη, όπου ανέμενε ότι θα του δοθεί συγχώρεση από τον Πάπα.

Βρείτε εδώ την βιογραφία του μεγάλου Ιταλού ζωγράφου και μάθετε περισσότερες πληροφορίες για την ζωή του.

^Πηγές

-Εύη Γαλατσάνου, «Caravaggio (Το κεφάλι της Μέδουσας)», 24grammata.com, Οκτώβριος 2011.
-Νίκος Γ. Ξυδάκης, «Καραβάτζιο, μεγαλοφυής επαναστάτης… με αιτία», kathimerini.gr,  Ιούνιος 2006.
-Παντελής Τσάβαλος, «Η ζωή και το έργο του Caravaggio», coconis.com, Φεβρουάριος 2005.
-Χιου Χόνορ-Τζον Φλέμινγκ, Ιστορία της Τέχνης, τόμος 3, εκδ. Υποδομή, Αθήνα 1992.
-«Καραβάτζιο (Caravaggio): Ο Νικηφόρος Ομοφυλόφιλος Έρως και η ταινία του Ντέρεκ Τζάρμαν (Derek Jarman)», gayekfansi.blogspot.gr, Απρίλιος 2011.

Πηγή:tvxs.gr